ՍԿԶԲԻՑ ԱՆԳԻՏԱԿՑԱԿԱՆՆ ԷՐ - ՄԻՔԱՅԵԼՅԱՆ, ՎԼԱԴԻՄԻՐ (Բանբեր Երևանի համալսարանի. Փիլիսոփայություն, Հոգեբանություն, 2020)
Հոգեկանի զարգացումը մարդուն անխուսափելիորեն կհասցնի գիտակցականի այլ մակարդակների արդիականացման (ակտուալիզացման), գիտակցության այլ իրավիճակների: Գիտակցության ժամանակակից իրավիճակներն են՝ Ես-գիտակցություն, խորը քնի գիտակցության վիճակ, երազներով քնի գիտակցության վիճակ կամ գիտակցության այլ փոփոխված իրավիճակներ, որոնք զարգացման մեջ են: Ուստի սկզբում անգիտակցականն էր, որը զարգացման ընթացքում առանձնացրեց մարդու Ես-գիտակցականը: Այս զարգացման հոսքում պետք է սպասել գիտակցության բոլոր հայտնի իրավիճակների կատարելագործմանը, որոնք մենք այսօր անվանում ենք հոգեկանի անգիտակցական վիճակ (մակարդակ):
Keywords: անգիտակցական, Ես-ի զգացողության սահմանները, ֆիզիկականություն, ֆիզիկականություն և անձի Ես-ը, մտածողություն և ֆիզիկականություն, հոգեկան ապարատի մակարդակները