A Աքսորյալի ինքնության առանձնահատկությունները Վլադիմիր Նաբոկովի օրինակով - Սողոմոնյան Ամալյա (Բանբեր Երևանի համալսարանի. Բանասիրություն, 2022)
Գրողները տարիներ շարունակ միգրացիան և աքսորը դիտարկել են որպես մետապատմական վտանգներ, սակայն քսաներորդ դարում միգրացիայի ծավալների աճի պատճառով դրանք դարձել են գրականության պատմության որոշիչ առանձահատկություններից: Խնդիրը, որն ամենաշատն է քննարկվում էմիգրանտական գրականության համատեքստում, վերաբերում է անձնական, ազգային, մշակութային, կրոնական ինքնությանը: Անհատը, հայտնվելով օտար մշակույթում, բախվում է ինքնության վերաիմաստավորման խնդրին և ձեռք բերում հիբրիդային ինքնություն: Այդ խնդրին բախվում են նաև այն մարդիկ, որոնք ապրում են միգրանտների կողքին: Սեփական հայրենիքում նրանք իրենց երկրին նայում են օտար ու անծանոթ էմիգրանտ գրողի աչքերով: Վերջինիս բացատրությունը շատ պարզ է. բոլորս ապրում ենք միգրացիայի դարաշրջանում և պոտենցիալ գաղթականներ ենք: Գրեթե բոլոր էմիգրանտ գրողները բախվում են սեփական «եսի» մասին պատկերացումների փլուզման խնդրին։ Էմիգրանտ գրողը սովորական էմիգրանտից տարբերվում է նրանով, որ վերադարձի ճանապարհը նրան մոտեցնում է իր իդեալներին, որոնք ոգեշնչել են նրան ամբողջ կյանքում: «Տուն» հասկացության բացակայությունը հատկապես կարևոր է էմիգրանտ գրողների համար: Հաճախ նրանց չեն ընդունում սեփական երկրում, և հայրենիքը լքելուց հետո նրանք օտարական են դառնում թե՛ ներսում, թե՛ արտերկրում: Երբեմն գրողներին հաջողվում է հաշտեցնել և նույնիսկ միավորել տարբեր մշակույթներ: Վլադիմիր Նաբոկովն ԱՄՆ-ում դասավանդում էր ռուս գրականություն, թեև իր հայրենակիցներից շատերը մինչև հիմա չեն ներել նրան գաղթական դառնալու համար: Նախկին ստեղծագործական «ես»-ի պատրանքը, նրա երբեմնի հաստատված գրական ինքնության անհետացումը վկայում են Նաբոկովի՝ ամեն ինչ նորից սկսելու ցանկության մասին․ դա այն հնարավորությունն է, որն Ամերիկան առաջարկում է բոլոր ներգաղթյալներին: