Համակարգային հակամարտությունների ծագումնաբանությունը ԽՍՀՄ փլուզման և հետխորհրդային փուլի պետականագոյացման գործընթացում - Այվազյան Վարդան (Բանբեր Երևանի համալսարանի. Իրավագիտություն, 2023)
Հետազոտության օբյեկտը հանդիսանում է համակարգային հակամարտությունների ծագումնաբանությունը պետականության հարացույցում՝ իրեն բնորոշ մեթոդաբանական և մեթոդական մոտեցումներով, պետական կառւյցի ձևավորման և կառուցման կառուցակարգերով, որպես փոխգործակցող ինստիտուտների համակարգային համալիր, որոնցով որոշվում է պետական կառավարման կառուցվածքը: Ուսումնասիրության առարկան նորագույն պատմության մեջ պետականության ​​ձևավորման հիմնական միտումներն են, կառավարման համակարգային ճգնաժամը փլուզման ժամանակաշրջանում, պետականության ձևավորման փաստացի հետագիծն ու կառուցակարգը հետխորհրդային տարածքում և ԽՍՀՄ փլուզումից հետո աշխարհում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համակարգային հակամարտությունների հիմնական պատճառների վերլուծությանը, որոնք պայմանավորված են պետականաշինության կառուցվածքի գործառական մակարդակում բովանդակության և ներդրման ըմբռնման տարբերությամբ՝ առանց պետականագոյացման լեգիտիմության որակականության իրավական մետրիկայի: Առանձին-առանձին դիտարկվում է սահմանադրական և իրավական կարգավորման համակարգային հակասությունների ծագումը գլոբալ ինտեգրման աճող ծավալի և լիարժեք համակարգային միջազգային իրավունքի շրջանակներում իրավական կարգավորման արդյունավետ վերազգային մակարդակի ծայրահեղ անհրաժեշտության համատեքստում:Աշխատանքի հիմնական եզրակացությունն այն է, որ Համակարգային հակամարտությունների պատճառով իրավունքի գերակայության առաջատար սկզբունքի ընդհանուր ըմբռնման, մեկնաբանման և կիրառման ապահովումը դառնում է ոչ միանշանակ, և անհնար է դառնում միասնական համաշխարհային իրավական հարթության ձևավորումը։Արդյունքում, որպես օբյեկտիվ հետևանք, ինտեգրացիոն գործընթացները համակարգված իրավական դիսցիպլինի բացակայության պայմաններում անցնում են «ինքնորոշման» ռեժիմի՝ փոխարինելով երկարաժամկետ իրավական նորմերի համակարգի վրա հիմնված իրավունքի գերակայության սկզբունքին։