Իրանական ծագման որոշ ձիանուններ Ֆիրդուսիի «Շահնամե»-ում - Խաչատրյան Զարուհի (ԲԱՆԲԵՐ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԻ. ԲԱՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆ, 2024)
Ձին բացառիկ դեր և նշանակություն ունի իրանական ժողովուրդների կյանքում և մշակույթում։ Իրանցի մեծ բանաստեղծ Աբուլ Ղասեմ Ֆիրդուսիի «Շահնամե»-ի բացառիկ բառապաշարն անսպառ աղբյուր և ներքին հզոր ուժ է համարվում ժամանակակից պարսից լեզվի զարգացման համար: Այստեղ ուրույն ու ստվար մասն են կազմում կենդանական աշխարհին վերաբերող բառերը: Գեղարվեստական խոսքի մեծ վարպետը դրանք կիրառում է ինչպես բնության, շրջակա միջավայրի, այնպես էլ քաջ ու արի հերոսների նկարագրության, արքաների թագադրման, արքունիքի կանանց և նրբակազմ գեղուհիներին գովերգելու ժամանակ: Ֆիրդուսին «Շահնամե»-ում կիրառում է ձիու՝ երեք տասնյակից ավելի անվանումներ՝ ռազմական գործողությունների միջոցի, ընտանի բեռնակիր կենդանու և փոխադրամիջոցի նշանակությամբ։ Հանդիպում են նաև ձիանուններ, որոնք պայմանավորված են ձիու ֆիզիկական և արտաքին առանձնահատկություններով: Սույն հոդվածի շրջանակներում կանդրադառնանք «Շահնամե»-ում վկայված իրանական շերտի ձիանուններից մի քանիսին՝ asb, čarme, bur, tāzi, tak, takāvar, xeng, raxš / Raxš, samand/ Samand, sīyāh/ Sīyāh, դրանք ենթարկելով ձևաբանական և ստուգաբանական քննության: