«Անձնական զարդարանք» իմաստային (թեմատիկ) խմբի քննություն հայերենի բարբառներում - Ղամոյան Լուսինե (ԲԱՆԲԵՐ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԻ. ԲԱՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆ, 2024)
Քննելով «անձնական զարդարանք» հասկացությունն արտահայտող բառերը հայերենի բարբառներում՝ նկատել ենք, որ վերջիններս հիմնականում չեն պահպանել հնդեվրոպական բառանունները, այդ իմաստով գործածվել են փոխառյալ բազմաթիվ անվանումներ (պարսկերեն, թուրքերեն, արաբերեն և այլն), որոնք արձանագրված չեն մեր ձեռքի տակ եղած մի շարք բառարաններում (ստուգաբանական ու փոխառությունների), և դրանց ծագումը հիմնականում անհայտ է: Ուսումնասիրության ընթացքում փորձել ենք առանձնացնել թանկարժեք, կիսաթանկարժեք և անարժեք զարդերի անվանումներ, ապա առանձին խմբերով դասակարգել ենք ապարանջան, ականջօղ, վզնոց, մատանի, գլխազարդ հասկացություններն արտահայտող բարբառային բազմաթիվ անվանումներ և նկատել ենք, որ դրանց մեջ կան նաև այնպիսիները, որոնք միաժամանակ կարելի է օգտագործել մարմնի կամ զգեստի տարբեր հատվածներում: Անդրադարձել ենք երկանդամ և բազմանդամ համանունական այնպիսի շարքերի (2 տասնյակից ավելի), որոնց մի եզրը զարդի անվանում է: Պարզվել է նաև, որ հայերենի բարբառներում կան այնպիսի զարդերի անվանումներ, որոնք գործածվել և գործածվում են որպես կախարդանքի (չարից պաշտպանվելու) միջոց: Աշխատանքում ուշադրության ենք արժանացրել նաև զարդերի անվանումներով ձևավորված բազմաթիվ ուշագրավ առածներ ու դարձվածային միավորներ, որոնք այսօր էլ գործածվում են մեր հանրության կողմից: