«Սասնա ծռերի» և «Նիբելունգների երգի» համեմատական բնութագիրը - Առաքելյան, Արա; Գրիգորյան, Վաչագան (ԲԱՆԲԵՐ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԻ. ԲԱՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆ, 2022)
Հոդվածում դիտարկվում են խնդիրներ, որոնք վերաբերում են համեմատական էպոսագիտությանը: Հայկական «Սասնա ծռեր» և գերմանական «Նիբելունգների երգը» էպոսներն ունեն բազմաթիվ ընդհանրություններ, որոնքդրսևորվում են ինչպես ընդհանրական, այնպես էլ հազվադեպ մոտիվներիշնորհիվ: Ընդհանրական մոտիվներ են հերոսի կախարդական ծնունդը, ամուսնությունը և հարսնախոսությունը, հմայական անխոցելիությունը, ռազմիկ կնոջ կերպարը և այլն, որոնք հաճախ հանդիպում են թե՛ համաշխարհային էպոսում, թե՛ հայկական ու գերմանական էպոսներում: Միֆապատմականտեսանկյունից հատկապես հարուստ սեմանտիկա են պարունակում հայկական և գերմանական էպոսների ավարտական դրվագները: Դրանցում իրբարձրակետին է հասնում մի մոտիվ, ըստ որի՝ «Հերոսական ասքի էությունըվիշտն է և կործանումը» (Մ. Ստեբլին-Կամենսկի): «Նիբելունգների երգի» ավարտը խորհրդանշում է բուրգունդական արքայատոհմի վախճանը: «Սասնածռերում» Մեծ Հայքի պատմության ավարտի բազմիմաստ խորհրդանիշ էդառնում Ագռավաքարը: Դիտարկվում է նաև էպիկական մեղքը, բայց իբրևհազվադեպ մոտիվ: Համաշխարհային էպոսում, իր բազմաթիվ տարբերակներով հանդերձ, այն նույնպես հանդիպում է, բայց հայկական և գերմանական էպոսներում ձեռք է բերում հանգուցային նշանակություն՝ դառնալով ճակատագրական:
Keywords: համեմատական էպոսագիտություն; ունիվերսալ մոտիվներ; հազվադեպ մոտիվներ; հերոսի կախարդական ծնունդ; հերոսի ամուսնություն և հարսնախոսություն; հմայական անխոցելիություն; ռազմիկ-կին; էպիկական մեղք