Հայերենի շարահյուսության մի քանի վիճարկելի խնդիրների շուրջ - Զաքարյան, Հովհաննես (ԲԱՆԲԵՐ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԻ. ԲԱՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆ, 2022)
Սույն հոդվածը հետևյալ երեք խնդիրների մասին է։• Լեզվական գծային միավորները՝ ըստ իրենց գրաված դիրքի, սկզբունքորեն ունեն ոչ թե երեք բնութագրեր՝ առաջադաս, միջադաս, վերջադաս, այլ չորսը։ Չորրորդը շրջադաս դիրքն է, երբ բնութագրվող միավորը պարփակում՝ շրջապատում է մեկ այլ միավոր։ Շարահյուսական մակարդակում այս դիրքը սովորաբար նույնացվում է միջադաս դիրքի հետ, սակայն հաշվարկման համակարգի անթույլատրելի փոփոխությամբ։• Միջանկյալ միավոր համարվող այն միջադաս կառույցները, որոնք առաջադաս դիրքում գլխավոր նախադասություններ են, իրականում այդ նույն արժեքն ունեն և նույն գործառույթն են կատարում ցանկացած դիրքում։• Սակայն, ուրեմն շաղկապները, որոնք միջադաս (կամ վերջադաս) դիրքում ձեռք են բերում վերաբերականի երանգ, բնավ չեն կորցնում շաղկապի իրենց դերը և չեն ստանում խոսքիմասային տարարժեքություն։
Keywords: հարաբերական դիրք; առաջադաս; վերջադաս; միջադաս; շրջադաս; գլխավոր նախադասություն; միջանկյալ միավոր; վերաբերական; շաղկապ; խոսքիմասային տարարժեքություն