Տարածական բաժանումներ արտահայտող եզրույթները գրաբարում - Աբաջյան, Աննա; Յուզբաշյան, Անահիտ (ԲԱՆԲԵՐ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԻ. ԲԱՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆ, 2023)
Գրաբարի եզրույթային համակարգը բազմաշերտ է. յուրաքանչյուր ենթաշերտ ունի իր ուրույն առանձնահատկությունները ինչպես բառագիտական, այնպես էլ ձևաբանական և շարահյուսական մակարդակներում: Արդի արևելահայերենի եզրույթային համակարգի սկզբնաղբյուրը հին հայերենն է: Ըստ այդմ՝ կարևորվում է գրաբարի բառեզրույթների և եզրույթների թե՛ համաժամանակյա, թե՛ տարժամանակյա քննությունը: Գրաբարով մատենա- գրությունը հարուստ փաստական նյութ է ընձեռում նրանց իմաստաստուգա- բանական ուսումնասիրության համար: Եզրույթային համակարգի յուրաքանչյուր շերտ՝ իր ենթաշերտերով, կարևորվում է ներքին համակարգվածությամբ։ Նրանց գործառական հաճախականությունը տարբեր է՝ պայմանավորված երկի նպատակաուղղվածությամբ և բովանդակությամբ: Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է տարածքային բաժանումներ արտահայտող բառ-եզրույթների և եզրույթների համաժամանակյա քննությանը: Բնագրային փաստագրումը կատարվել է ըստ Եղիշեի «Վասն Վարդանայ և Հայոց պատերազմին» և Փ. Բուզանդի «Բուզանդարան պատմութիւնք» երկերի: Տարածական բաժանումներից քաղաքական նշանակության են այն եզրույթները, որոնք ցույց են տալիս քաղաքական բովանդակություն, օրինակ՝ Յունաց աշխարհ, Հայոց երկիր, սահմանք երկրի Հայոց և այլն: Տարածական ընդհանրական բովանդակության բառ-եզրույթները, ըստ հեղինակների, համարվել են հասարակական բաժանումներ արտահայտող միավորներ, օրինակ՝ աղբյուր, ծով, կղզի, գետ և այլն:
Keywords: երկիր; աշխարհ; գավառ; նահանգ; սահման; ցամաք; կղզի; ծով; ավան; բացատ