Պղնձե սկուտեղների կենցաղավարումը Հայաստանում (XIX-XX րդ դդ.) - Ավետիսյան Մերի (Պատմություն և մշակույթ, 2022)
Ամփոփելով թեման և մեր քննարկման առարկա սկուտեղի ուսումնասիրությունը՝ հարկ է ամրագրել, որ սկուտեղները թե՛գեղագիտական, թե՛ կենցաղում ունեցած գործառութային նշանակությամբ հայկական մշակույթի յուրատիպ նմուշներ են: Բացի կենցաղային կիրառական նշանակությունից՝ շատ հետաքրքիր է դրանց ծիսականացման երևույթը, ինչը բնորոշ է եղել հայկական ավանդական կենցաղին: Յուրատիպ խորհրդաբանություն և չարխափան նշանակություն են կրել հարուստ զարդամոտիվները, որոնցով հարդարվել են սկուտեղները: Ինչ վերաբերում է սինիների կենցաղավարման մշակույթին, որն անմիջականորեն կապված է եղել պատմազգագրական տվյալ շրջանի մշակութային առանձնահատկությունների հետ, կարող ենք ասել, որ դրանք ժամանակաշրջանին զուգահեռ տարբեր դրսևորումներ են ունեցել, որոնցից ամենաքիչ ուսումնասիրվածը սկուտեղը որպես ընծա մատուցելու սովորույթն է, ինչն առանձին հետազոտության առարկա է: