ՀԱՐԱՎԱՅԻՆՀԱՅԻՆ ՎՏԱՆԳԻ ԳՆԱՀԱՏՈՒՄԸ ԴԱՐԻ ԿԵՍԵՐԻՆ՝ ԸՍՏ CMIP6 ԿԼԻՄԱՅԻ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅԱՆ ՍՑԵՆԱՐՆԵՐԻ (ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Երկրաբանական և աշխարհագրական գիտություններ, 2025)
Հարավային Սիբիրի լեռնային շրջաններում (արլ. երկ. 80–110° և հս. լ. 50–58°) եղանակային պայմաններով պայմանավորված հրդեհվտանգ պոտենցիալի գնահատման համար օգտագործվել է բարձր հրդեհավտանգ օրերի թվի (Նեստերովի ինդեքսը՝ 1000-ից ավելի) և հիդրոթերմիկական գործակցի (ՀԹԳ) միջև կոռելյացիոն կապը։ ՀԹԳ-ն հաշվարկվում է որպես տեղումների քանակի և ամսական ջերմաստիճանների գումարի հարաբերակցություն։ 2040–2060 թվականների համար INM-CM5-0 կլիմայական մոդելով կատարված հիդրո-թերմիկ գործակցի (ՀԹԳ) կանխատեսումների հիման վրա՝ ըստ CMIP6-ի մեղմ (ssp126) և խիստ (ssp585) սցենարների, կազմվել են «թեժ կետերի» բաշխման քարտեզներ։ Դրանք արտացոլում են կլիմայի չորության մակարդակի բարձրացումն ու բարձր հրդեհավտանգ օրերի թվի ավելացումը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով լեռնային անտառների վրա։
Keywords: hydroclimatic coefficient; Nesterov index of fire danger; GCM INM-CM5-0; climate scenarios ssp 126 и ssp 585; mountain forests