Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի վճիռների իրավաբանական բնույթը և դրանց կատարման առանձնահատկությունները
DOI:
https://doi.org/10.46991/BYSU.C/2026.17.1.067Բանալի բառեր:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարան, ՄԻԵԴ վճիռների իրավաբանական բնույթ, ՄԻԵԴ վճիռների կատարման միջազգային վերահսկողություն, Եվրոպայի խորհրդի նախարարների կոմիտե, ՄԻԵԴ վճիռների կատարման անհատական և ընդհանուր բնույթի միջոցներ, Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիա, «կենդանի գործիք» դոկտրինԱմփոփում
Հոդվածը նվիրված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի (ՄԻԵԴ) վճիռների իրավաբանական բնույթին և մարդու իրավունքների պաշտպանության կոնվենցիոն համակարգի շրջանակներում դրանց կատարման առանձնահատկությունների վերլուծությանը։ ՄԻԵԴ վճիռները ունեն երկակի իրավաբանական բնույթ. մի կողմից՝ դրանք պարտադիր են inter partes պատասխանող պետության համար, իսկ մյուս կողմից՝ ձևավորում են Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի մեկնաբանման հեղինակավոր չափանիշներ բոլոր մասնակից պետությունների համար (res interpretata): Հոդվածում ուսումնասիրվում են ՄԻԵԴ վճիռների իրականացման հիմնական եղանակները ազգային իրավական համակարգերում, ներառյալ կատարման անհատական և ընդհանուր միջոցները, ինչպես նաև դրանց կատարման միջազգային վերահսկողության մեխանիզմը, որն իրականացվում է Եվրոպայի խորհրդի նախարարների կոմիտեի կողմից: Եզրակացություն է արվում՝ ՄԻԵԴ պրակտիկան էական
ազդեցություն ունի ազգային իրավական համակարգերի զարգացման վրա և նպաստում է մարդու իրավունքների պաշտպանության համաեվրոպական չափանիշների ձևավորմանը։
Ներբեռնումներ
Հղումներ
Оганесян В.А. Актуальные проблемы международного права в контексте изменяющегося
мирового порядка // European and Asian Law Review. 2023. № 3. стр. 29–50.
Asatryan A. "The Re-Opening of Judicial Proceedings in the Armenian Law and Practice Following
the Judgments of the European Court of Human Rights" // Proceedings of YSU. Jurisprudence.
2023. № 2. pp. 106–107.
Barbera, Messegue and Jabardo v. Spain, Judgment of the European Court of Human Rights, 6
December 1988.
Broniowski v. Poland, Judgment of the European Court of Human Rights, 22 June 2004.
Cançado Trindade A.A. The Access of Individuals to International Justice. Oxford: Oxford University
Press, 2011, pp. 45–52.
Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms, adopted 4 Nov. 1950,
entered into force on 3 Sept. 1953.
Council of Europe, Committee of Ministers. Supervision of the Execution of Judgments and Decisions
of the European
Court of Human Rights: Annual Report 2023. Strasbourg: Council of Europe, 2024.
De Salvia M. Compendium of the Case-law of the European Court of Human Rights. The Hague:
Kluwer Law International, 2001, pp. 863–865.
Guide for the Drafting of Action Plans and Reports for the Execution of Judgments of the European
Court of Human Rights. Strasbourg: Department for the Execution of Judgments of the ECtHR,
2015.
Harris D., O’Boyle M., Bates E., Buckley C. Law of the European Convention on Human Rights. 4th
ed., Oxford: Oxford University Press, 2018, pp. 38–40.
Hirst v. the United Kingdom (No. 2), Judgment of the European Court of Human Rights, 6 October
2005.
Ilgar Mammadov v. Azerbaijan (infringement proceedings), Judgment of the Grand Chamber of the
European Court of Human Rights, 29 May 2019.
Kavala v. Türkiye, Judgment of the European Court of Human Rights, 10 December 2019.
Lambert-Abdelgawad E. The Execution of Judgments of the European Court of Human Rights. Council
of Europe Publishing, 2008, pp. 13–25. Leach P. Taking a Case to the European Court of Human Rights. 3rd ed., Oxford University Press,
2012, pp. 83–106.
Letsas G. A Theory of Interpretation of the European Convention on Human Rights. Oxford University
Press, 2007, pp. 71–75.
Mowbray A. Cases, Materials and Commentary on the European Convention on Human Rights. 3rd ed.,
Oxford University Press, 2012, pp. 26–30.
Oleksandr Volkov v. Ukraine, Judgment of the European Court of Human Rights, 9 January 2013.
Papamichalopoulos and Others v. Greece, Judgment of the European Court of Human Rights, 31
October 1995.
Protocol No. 11 to the Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms,
restructuring the control machinery established thereby (Strasbourg, 11 May 1994), entered into
force on 1 November 1998.
Protocol No. 14 to the Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms
(Strasbourg, 13 May 2004), entered into force on 1 June 2010.
Scordino v. Italy (No. 1), Judgment of the European Court of Human Rights, 29 March 2006.
Scozzari and Giunta v. Italy, Judgment of the European Court of Human Rights, 13 July 2000.
Sedrakyan A. "The Strategic Perspective for the Execution of Judgments of the European Court of
Human Rights" // Proceedings of YSU. Jurisprudence. 2023. № 2. pp. 11–12.
Spielmann D., Stone Sweet A. "The European Court of Human Rights: The Institutionalization of
Subsidiarity". Human Rights Law Review, 2014, pp. 1–17.
Stone Sweet A., Keller H. A Europe of Rights: The Impact of the ECHR on National Legal Systems.
Oxford: Oxford University Press, 2008, pp. 12–15.
Sudre F. Droit européen et international des droits de l’homme. 11e éd., Presses Universitaires de
France, 2016, pp. 157–160.
Torreggiani and Others v. Italy, Judgment of the European Court of Human Rights, 8 January 2013.
Tyrer v. United Kingdom, Judgment of the European Court of Human Rights, 25 April 1978.
Wildhaber L. The European Court of Human Rights 1998–2006: History, Achievements, Reform.
N.P. Engel Verlag, 2007, pp. 45–52.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2026 Степан Карташян
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
