Ardi hogebanut'yun
P-ISSN: 2579-2504
E-ISSN: 2738-2664
Հտ․ 3 No. 2 (7) (2020)
Հրատարակվել է:
2020-09-16
Articles
-
Articles
ANALYSIS OF SCIENTIFIC MODELS TO THE PROBLEM OF APPLICATIONS THROUGH EPISTEMOLOGICAL PRINCIPLES IN PSYCHOLOGY
ԱբստրակտThe article will identify the key points of the epistemological principles in psychology as well as will educate about the approaches and their usefulness well as some background information related to the models that have been previously studied in the field of Psychology. The models aim to focus on the knowledge and the comparison between justified belief and opinion. Moreover, they also try to educate the aspects of cognitive processing’s which may include the argumentative processes, how one perceives the world experiences through epistemological assumptions. Current trends in psychological research are explained in the article through epistemological principles. In addition to the descriptions of each psychological study, which used epistemological methods to study the thought processes of various populated samples, a comparative analysis is also provided.
Հղումներ -
Articles
ԿԵՆՍԱԿԱՅՈՒՆՈՒԹՅՈՒՆԸ ՈՐՊԵՍ ԱՆՁԻ ՀՈԳԵԲԱՆԱԿԱՆ ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՊԱՀՈՎՈՂ ՉԱՓԱՆԻՇ
ԱբստրակտՍույն հոդվածում վերլուծվում են անձի կենսակայունության խնդրի տեսական հիմքերը՝ որպես անձի հոգեբանական անվտանգությունը ապահովող կարևոր չափանիշ: Կենսակայունության հայեցակարգը վերլուծված է տարբեր հոգեբանական մոտեցումների համատեքստում, առանձնացված են դրա հիմնավոր և մասնավոր բնորոշումները: Կենսակայունությունը հանդիսանում է անհրաժեշտ պայման մարդու հոգեբանական անվտան- գությունը, ինչպես նաև կայունությունը պահպանելու համար, որով էլ արդիականանում է այդ ֆենոմենի ուսումնասիրումը արդի ժամանակներում: Կատարված տեսամեթոդոլոգիական վերլուծությունը թույլ է տալիս առաջարկել կենսակայունության հարցի ուսումնասիրման համատեքստում ներառել նաև անձի կայունության բաղադրիչները հիմնահարցի ավելի լիարժեք պատկեր ունենալու համար:
Հղումներ -
Articles
SOCIO-PSYCHOLOGICAL PREDICTORS FORMING SMOKING CESSATION INTENTIONS
ԱբստրակտThis article presents an analysis of data from a study of smoking cessation as a health behavior. The process of quitting smoking can be difficult expressed in different ways. Since health is a systemic phenomenon, reflected in physical, mental and social well-being, the steps and actions to maintain it must be considered systematically. We believe that quitting smoking will contribute to the development of a generally healthy lifestyle, as the processes at the physiological and psychological levels will change. In particular, the purpose of this article is to present the predictors underlying the intention to smoking cessation and their possible role in the development of the desired behavior. The research was conducted on the methodological basis of the theory of planned behavior. A sample of 70 smokers was included in the study sample. Regression analysis was conducted of the research data. According to the analysis, both the attitudes about the possibility of changing the behavior and the autonomous motivational regulation play an important role in the intention to implement the behavior.
Հղումներ -
Articles
ՄԻՖԵՐԻ ՀՈԳԵԲԱՆԱԿԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԵՎ ԳՈՐԾԱՌՆՈՒԹՅՈՒՆԸ ԸՆՏԱՆԻՔԻ ՀՈԳԵԲԱՆՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱՏԵՔՍՏՈՒՄ
ԱբստրակտՀոդվածը նվիրված է ընտանեկան հոգեբանության ու հոգեթերա- պիայի առանցքային երեւույթներից մեկին՝ ընտանեկան միֆերին: Աշխա- տանքում տեսական վերլուծության են ենթարկվում մասնագիտական գրականությանը հայտնի մի շարք դրույթներ, մոտեցումներ ու տեսա- կետներ, որոնք, ըստ էության, բացահայտում են ընտանեկան միֆերի տեսակները, ձեւավորման առանձնահատկությունները, նրանց գործառույթ- ները, ազդեցության ձեւերը ընտանեկան հարաբերությունների վրա եւ այլն: Փորձ է արվել ընտանեկան միֆերը ուսումնասիրել եւ վերլուծել սոցիալ- հոգեբանական մոտեցումներով: Կազմակերպված հետազոտության նպա- տակն է եղել բացահայտել ընտանեկան միֆերի կապը ընտանիքի սոցիալ- հոգեբանական առանձնահատկությունների՝ հարմարման եւ համախմբման հետ: Ստացված արդյունքները ցույց են տալիս, որ ընտանեկան սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկությունները առավելապես պայմանա- վորված են ոչ թե միֆոլոգիականության ընդհանուր արտահայտվածության աստիճանով, այլ ընտանեկան միֆի բնույթով, բովանդակությամբ: Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել ընտանիքների հետ տարվող թերապեւտիկ աշխատանքներում, ինչպես նաեւ կարող են հիմք հանդիսանալ երիտասարդ ընտանիքների հիմնախնդիրները ուսումնասիրել ընտանեկան միֆերի տեսանկյունից։
Հղումներ -
Articles
ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾԱԿԱՆ ՈԼՈՐՏԻ ՄԱՍՆԱԳԵՏԻ ԱՆՀԱՏԱԿԱՆ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԴՐՍԵՎՈՐՈՒՄԸ ՍՏԵՂԾԱՐԱՐ ԽՆԴԻՐՆԵՐԻ ԼՈՒԾՄԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑՈՒՄ
ԱբստրակտՍույն հոդվածում ներկայացված են հետազոտության արդյունքներ․ որոշման կայացման, մտածողության ոճերի և ստեղծարարության դրսևո րումների առանձնահատկությունների ազդեցությունը ստեղծագործական գործունեության արդյունավետությանը վրա։ Գրականության վերլուծության միջոցով ուսումնասիրվել են ստեղծարարության տարբեր մեկնաբանություններ և մոտեցումներ, դուրս են բերվել ստեղծարարության տեսակները և ստեղծարարությունը պայմանավորող անհատական առանձնահատ- կությունները։ Ուսումնասիրվել են նաև խնդիրների լուծման գործընթացը, դրանում դրսևորվող անհատական առանձնահատկությունները և ստեղծարար բնույթի խնդիրների առանձնահատկությունները։ Հետազոտությունը իրականացվել է երկու խմբերի հետ, որոնց մասնակիցները տարանջատվել են ըստ մասնագիտությունների՝ համաձայն ստեղծարար գործունեության պահանջի աստիճանի։ Հետազոտության արդյունքները ցույց են տվել, որ ստեղծարարության դրսևորումը կապված է անհատական առանձնահատ- կությունների հետ, մասնավորապես՝ ստեղծարար խնդիրներ լուծելիս օրիգինալությունը պայմանավորված է իդեալիստական մտածողության ոճով, իսկ սահունությունը՝ որոշման կայացման անհատական կարգավորման ցուցանիշներից հետաձգման և գերզգայնության ցածր մակարդակով։
Հղումներ -
Articles
ՍՊՈՐՏՈՒՄ ԱԳՐԵՍԻՎՈՒԹՅԱՆ ԴՐՍԵՎՈՐՄԱՆ ՀՈԳԵԲԱՆԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՆՆԵՐԻ ՀԱՄԵՄԱՏԱԿԱՆ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ
ԱբստրակտՀոդվածում փորձ է արվել հետազոտության միջոցով ուսումնասիրել սպորտում ուսանող մարզիկների եւ սպորտով չզբաղվող ուսանողների ան- հատական հատկությունները, բացահայտել սպորտում փոխադարձ ազդեցության հետեւանքների եւ անհատական առանձնահատկությունների ու վարքագծի միջեւ կապը մարզիկների հոգեբանական պատրաստության գործընթացում: Նաեւ փորձ է արվել ուսումնասիրել այն անձանց, որոնց համար, հնարավոր է, ավելի հաճախ է օգտագործվում ագրեսիվ վարքի մոդելը: Հետազոտությունից պարզ դարձավ, որ սպորտով զբաղվելը եւ կոնկրետ մարզաձեւի տեսակը՝ որոշակի ազդեցություն կարող են թողնել մարզիկների ագրեսիվության մակարդակի վրա: Հավանական է նաեւ հակառակ տարբերակը, երբ սպորտով զբաղվելը եւ կոնկրետ մարզաձեւի տեսակը նպաստում են ագրեսիվության մակարդակի նվազեցմանը: «Ագրեսիվություն» հասկացության սահմանման տեսական մոտեցումների վերլուծությունը թույլ է տալիս եզրակացնել, որ հոգեբանության մեջ յուրաքանչյուր գիտական ուղղություն ունի յուրահատուկ սահմանում եւ տվյալ երեւույթի ֆենոմենոլոգիայի ուսումնասիրման իր մոտեցումը:
Հղումներ -
Articles
HEXACO PI-R ԱՆՁՆԱՅԻՆ ՀԱՐՑԱՐԱՆԻ ՏԵՂԱՅՆԱՑՈՒՄԸ ՀԱՅԵՐԻ ԸՆՏՐԱՆՔՈՒՄ
ԱբստրակտԱնձնային գծերը բացատրող Մեծ հնգյակի մոդելին զուգահեռ զարգանում է անձի վեցգործոնային մոդելը: HEXACO PI-R (Honesty-Humility, Emotionality, Extraversion, Agreeableness, Conscientiousness, Openness to Experience Personality Inventory – Revised) հարցարանը ուղղված է չափելու վեց հիմնական գործոնները՝ Ազնվություն/Համեստությունը, Հուզականությունը, Էքստրավերտությունը, Բարյացակամությունը, Բարեխղճությունը, Լայնախոհությունը և 24 ենթագործոնները: Հետազոտության նպատակն է HEXACO PI-R հարցարանի տեղայնացումը հայկական ընտրանքի համար։ Տեղայնացումը իրականացվել է քայլերի հետևյալ հաջորդականությամբ՝ երկու փորձագետների զուգահեռ թարգմանություն և համեմատություն, պնդումների փորձագիտական գնահատում և համապատասխանեցում անգլերեն տարբերակին, հարցարանի անցկացում, գործոնների և ենթագործոնների բաշխման ստուգում, անհրաժեշտության դեպքում պնդումների վերաձևակերպում, ինչպես նաև հուսալիության, հարցարանի կայունության, վալիդության ստուգում։ Նշված քայլերի արդյունքում ստացված հոգեչափական պարամետրերը հնարավորություն են տալիս, որպեսզի HEXACO PI-R հարցարանի հայերեն տարբերակը օգտագործվի հետազոտություններ կատարելու համար։
Հղումներ -
Articles
ПЕРСПЕКТИВЫ СОЗДАНИЯ ШКОЛЫ ТРАНСЦЕНДЕНТАЛЬНОЙ ПСИХОЛОГИИ В АРМЕНИИ
ԱբստրակտВ статье подчеркивается отличие трансцендентального подхода к изучению психических явлений от методологий, господствующих в современной психологии. В этом контексте показывается возможность создания в Армении «своей» школы трансцендентальной психологии.
Հղումներ -
Articles
ԷԹՆՈ-ՄՇԱԿՈՒԹԱՅԻՆ ԱՎԱՆԴՈՒՅԹՆԵՐԻ ՀԱՄԱՏԵՔՍՏՈՒՄ ՍՈՎՈՐՈՂՆԵՐԻ ՔԱՂԱՔԱՑԻԱԿԱՆ ԿՈՄՊԵՏԵՆՏՈՒԹՅԱՆ ՁԵՎԱՎՈՐՈՒՄԸ
ԱբստրակտՀետազոտության նպատակն է ուսումնական հաստատություններում բարձրացնել սովորողների քաղաքացիական կոմպետենտությունը էթնո- մշակութային ավանդույթների ներմուծմամբ: Ողջ աշխարհում սրվել են ազգային խնդիրները և առաջացել են հակասություններ, որոնց լուծման համար անհրաժեշտ է միջմշակութային և ազգամիջյան փոխազդեցության նոր ձևեր: Հետազոտության շրջանակներում իրականացվել է իրավիճակի վերլուծություն, ուսումնասիրվել են հայ և Հայաստանում ապրող ժողովուրդների մշակութային ավանդույթներն ու արժեքները, անցկացվել է սոցիո- լոգիական հարցում երկու փուլով և կատարվել արդյունքների վերլուծություն, ինչպես նաև դուրս են բերվել համապատասխան առաջարկություններ: Արդյունքների վերլուծությունից պարզ է դարձել, որ ավանդույթների և սովորությունների ուսումնասիրությունը տանում է դեպի իր ժողովրդի և այլազգիների մշակույթի զարգացմանը, ձևավորվում է սեր, պատասխանատվություն և դիրքորոշում հայրենիքի, Երկրի նկատմամբ: Հասարակությունը օբյեկտիվ կարիք ունի կոմպետենտ քաղաքացի ձևավորելուն, ով ի վիճակի կլինի լավագույնս իրականացնել քաղաքացիական իրավունքները, պարտավորությունները, կունենա քաղաքացիական դիրքորոշում և մասնակցություն երկրում իրականացվող գործընթացներին: Սովորողների քաղաքացիական կոմպետենտության ձևավորմանը անմիջականորեն նպաստում են էթնոմշակութային սովորույթները, որոնց ներմուծումը ուսումնական հաստատություններ պոտենցիալ հնարավորություն կստեղծի դրանց կիրառման համար: Քաղաքացիական կոմպետենտության ձևավորման համար անհրաժեշտ է նախ ձևավորել կարողունակություններ և սովորողների, և մանկավարժների մոտ, որոնք կյանքի տարբեր պայմաններում՝ ուսուցման (ինքնակրթության) տարբեր իրավիճակներում կկարողանան որոշում կայացնել՝ ճգնաժամի և ռիսկի պայմաններում, խնդիրները բացահայտել և տալ լուծումներ, նպատակային և պատասխանատու գործողությունների իրականացել, զարգացնելով ստեղծարար և քննադատական մտածողություն:
Հղումներ -
Articles
EFFECT OF WEATHER TEMPERATURE ON FIRST IMPRESSION ABOUT ANOTHER PERSON
ԱբստրակտThis research study investigates the hypothesis that warmer external temperature leads to a more positive first impression of one’s emotion and personality. The study involved two groups of participants, one for each weather setting (cold and warm outside temperature). The participants were asked to fill in a google form questionnaire consisting of a consent form, basic information about their gender, age and nationality, POMS-A test to evaluate their mood at the time, personality and emotion assessment of two pictures (male and female), and a question about their weather preference. Four MANOVA models were constructed: one to test differences among emotions, and another – among personality traits for each picture. All models produced insignificant results (pvalue> 0.05), thus giving us insufficient evidence to reject the null hypothesis of external temperature having no effect on the formation of first impressions. After presenting the findings, potential reasons for obtaining such results are discussed.
Հղումներ
