ԲԵԼԱՌՈՒՍԻ ՏԱՐԱԾՔՈՒՄ ՎՏԱՆԳԱՎՈՐ ՄԹՆՈԼՈՐՏԱՅԻՆ ԵՐԵՎՈՒՅԹՆԵՐԻ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅԱՆ ՀՆԱՐԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ՝ ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱՆԵՐԻ ՕԳՏԱԳՈՐԾՄԱՆ ՀԱՄԱՐ

Հեղինակներ

  • Նատալյա Վ․ Դորոժկո Բելառուսի պետական համալսարան (ԲՊՀ), Մինսկ, Բելառուս https://orcid.org/0009-0002-1417-4901

DOI:

https://doi.org/10.46991/PYSUC.2026.SI1.016

Բանալի բառեր:

atmospheric phenomena, technologies, hurricane, active cyclones

Ամփոփում

Այսօր շատ գիտնականներ ուսումնասիրում են համակարգչային տեխնոլոգիաների կիրառումը և դրանց հարմարեցումը տարբեր մասշտաբների տարածքներում մթնոլորտային վերլուծության համար: Մթնոլորտի վիճակը որոշակի տարածքում և որոշակի ժամանակ որոշվում է տարբեր երկրաֆիզիկական, աշխարհագրական և մթնոլորտային գործոններով, որոնք միասին որոշում են ուսումնասիրվող տարածքում եղանակը: Մթնոլորտային կանխատեսման և վերլուծության համար օգտագործվում են համակարգչային մոդելներ, որոնք թույլ են տալիս արագ և արդյունավետ լուծել այս խնդիրները համապատասխան գիտական և մեթոդաբանական մակարդակում: Ժամանակակից թվային մթնոլորտային մոդելները բավարար կերպով նկարագրում են գլոբալ շրջանառության որակական կառուցվածքը, որն արտացոլվում է կլիմայական համակարգի պարամետրերի փոփոխություններում: Մոդելների կարողությունը կանխատեսել կլիման տվյալ ժամանակահատվածում վստահություն է ներշնչում հաշվարկված տվյալների ֆիզիկական հուսալիության նկատմամբ: Թվային վերլուծության, համակարգչային մշակման, մեքենայական ուսուցման և նեյրոնային ցանցերի վերլուծության կիրառումը թույլ է տալիս մշակել մեծ ծավալի տեղեկատվություն և ավտոմատացնել տվյալների մշակման և վերլուծության համակարգերը՝ բարելավելով կանխատեսումների որակը և ժամկետները: Մթնոլորտային գիտության և տեխնոլոգիայի վերջին նվաճումները բարենպաստ պայմաններ են ստեղծում եղանակի կանխատեսումների և վտանգավոր մթնոլորտային երևույթների կանխատեսումների ճշգրտությունը բարելավելու համար, որոնք բացասաբար են անդրադառնում մարդկանց և տնտեսական ոլորտների վրա: Հատկապես ուշագրավ է գերհամակարգչային համակարգերի օգտագործումը, որոնց հնարավորությունները թույլ են տալիս ստեղծել և կիրառել մթնոլորտային շրջանառության բարձր բարդ մաթեմատիկական մոդելներ եղանակի կանխատեսման համար: Այս ուսումնասիրությունը վերլուծում է Բելառուսում տեղի ունեցած վտանգավոր մթնոլորտային երևույթների մի քանի դեպքեր և դրանց վերլուծության մեջ համակարգչային տեխնոլոգիաների օգտագործման ներուժը: Այն նաև քննարկում է ժամանակակից տեխնոլոգիաների ներուժը որոշակի տարածաշրջանում վտանգավոր մթնոլորտային երևույթները ճանաչելու համար:

Ներբեռնումներ

Ներբեռնման տվյալները դեռ հասանելի չեն:

Ներբեռնումներ

Հրատարակվել է

2026-09-14

Թողարկում

Բաժին

Գիտաժողովի նյութեր

Ինչպես մեջբերել

ԲԵԼԱՌՈՒՍԻ ՏԱՐԱԾՔՈՒՄ ՎՏԱՆԳԱՎՈՐ ՄԹՆՈԼՈՐՏԱՅԻՆ ԵՐԵՎՈՒՅԹՆԵՐԻ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅԱՆ ՀՆԱՐԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ՝ ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱՆԵՐԻ ՕԳՏԱԳՈՐԾՄԱՆ ՀԱՄԱՐ. (2026). ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Երկրաբանական և աշխարհագրական գիտություններ, Special Issue N1 (270), 16. https://doi.org/10.46991/PYSUC.2026.SI1.016