Հողամասի և դրա վրա գտնվող շենքերի, շինությունների՝ որպես քաղաքացիաիրավական ինքնուրույն օբյեկտ դասակարգելու իրավական հետևանքները. համեմատական վերլուծություն և բարեփոխման տեսլական
DOI:
https://doi.org/10.46991/BYSU.C/2026.17.1.111Բանալի բառեր:
հողամաս, շինություն, անշարժ գույք, superficies solo cedit, հող–շինություն միասնություն, կառուցապատման իրավունք, համայնքային հողԱմփոփում
Հոդվածում վերլուծվում են հողամասի և դրա վրա գտնվող շենքերի ու շինությունների՝ որպես քաղաքացիաիրավական ինքնուրույն օբյեկտների դասակարգման իրավական հետևանքները ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 134-րդ հոդվածի համատեքստում։ Ցույց է տրվում, որ հողի և շինության նկատմամբ սեփականության իրավունքի տարանջատումը հանգեցնում է օգտագործման և տնօրինման հակասությունների, սեփականության իրավունքի լիարժեք իրացման սահմանափակման և գործնական խնդիրների՝ հատկապես համայնքային հողերի վրա կառուցված շինությունների դեպքում։ Հոդվածում կատարվում է պատմական և համեմատական վերլուծություն՝ հենվելով հռոմեական superficies solo cedit սկզբունքի վրա և անդրադառնալով այն իրավակարգերին, որտեղ շենքը, որպես կանոն, հետևում է հողի ճակատագրին։ Վերլուծվում են նաև ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված հող–շինություն միասնությունն ապահովող մեխանիզմները և դրանց կիրառական խնդիրները։ Առաջարկվում է բարեփոխման տեսլական՝ «անշարժ գույք» հասկացության կենտրոնում դիտարկել հողամասը՝ շենքերն ու շինությունները ճանաչելով դրա բաղկացուցիչ, նախատեսելով բացառություններ բազմաբնակարան սեփականության և կառուցապատման իրավունքի համար։
Ներբեռնումներ
Հղումներ
«Անշարժ գույքի մասին» ՀՀ օրենք, ՀՕ-29, ընդունված՝ 27.12.1995թ., ուժը կորցրել է
01.01.1999թ. [«Anšarž guykʿ i masin» HH orenqʿ , HO-29, əndunvaç՝ 27.12.1995 tʿ ., uži
kʿ orcʿ rel ē 01.01.1999 tʿ .]։
ՀՀ հողային օրենսգրքի 63.1 հոդված, «Պետություն-մասնավոր գործընկերության մասին»
ՀՀ օրենքի 4-րդ հոդված [HH hoġayin orensgrkʿ i 63.1 hodvaç, «Petutʿ yun-masnavor
gorcənkerutʿyan masin» HH orenqʿ i 4-rd hodvaç]։
ՀՀ հողային օրենսգրքի 6-րդ հոդվածը [HH hoġayin orensgrkʿi 6-rd hodvaçə]։
German Civil Code, Section 94
https://mll-legal.com/wp-content/uploads/2019/12/TELFA_COUNTRY_
BY_COUNTRY_REAL_ESTATE_TRANSACTION_GUIDE.pdf (վերջին այց՝ 06.12.2025)։
https://mll-legal.com/wpcontent/uploads/2019/12/TELFA_COUNTRY_BY_
COUNTRY_REAL_ESTATE_ TRANSACTION_GUIDE.pdf (վերջին այց՝ 06.12.2025)։
https://ojs.utlib.ee/index.php/juridica/article/view/JI.2014.22.05 (վերջին այց՝ 06.12.2025)։
https://www.academia.edu/97112289/The_superficies_solo_ cedit_ principle_in_Polish_civil_law
(վերջին այց՝ 06.12.2025)։
https://www.fig.net/resources/proceedings/2012/2012_3d_workshop/ss1_ dimopoulou.pdf
(վերջին այց՝ 06.12.2025)։
https://www.yerevan.am/uploads/media/default/0002/57/daca1c89cc6bf87568a85d8ecfd6a21989d
cfa79.pdf
Римское частное право, под редакцией профессора И.Б. Новицкого и профессора И.С.
Перетерского, М․, 2014, էջ 170 [Rimskoe častnoe pravo, pod redakciej professora I.B. Novickogo i
professora I.S. Pereterskogo, M., 2014, ēj 170]։
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2026 Нарине Авагян
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
