Ինքնության շարունակականության հիմնահարցը միջսերնդային երկխոսության պայմաններում
DOI:
https://doi.org/10.46991/BYSU:E/2023.14.1.029Բանալի բառեր:
ազգային ինքնություն, միջսերնդային համերաշխություն, միջսերնդային երկխոսություն, ինքնության շարունակականություն, մշակութային տրավմաներ, պոստֆիգուրատիվ մշակույթ, կոֆիգուրատիվ մշակույթ, պրեֆիգուրատիվ մշակույթԱմփոփում
Ժամանակակից աշխարհում, սոցիոմշակութային անվերջանալի փոխակերպումներին զուգահեռ, փոխվում են նաև մարդկանց պատկերացումներն ու համոզմունքները, վերակազմավորվում է մարդկանց արժեհամակարգը, ի հայտ են գալիս նորանոր մարտահրավերներ ու վերջիններիս դիմակայելու նոր՝ նախորդներից լիովին տարբերվող, հաճախ նաև բացասող առաջնահերթություններ: Սոցիալական համակարգերին մշակութային տրավմաներ հասցնող ակնթարթային փոփոխությունները, համաշխարհայնացման գործընթացների հետևանքով մշակույթների ու առհասարակ մարդկային կեցության ստանդարտացմանը տանող անխուսափելի հեռանկարը առանց ավելորդ ջանքերի տարրալուծում ու անէացնում են կոլեկտիվ ինքնության առանձնահատկությունները: Իրավիճակն ավելի է սրվում, երբ թատերաբեմում հայտնվում է ազգային ինքնության՝ ապագա սերունդներին ավանդելու հիմնահարցը, հանգամանք, որը ենթադրում է անցյալի փորձի որոշակի իմաստավորում, ներկայի յուրացում ու կայուն ապագայի կառուցարկում: Այսպիսի հանգամանքներում, երբ ինքնության շարունակականության խոսույթն առերեսվում է նման բարդությունների, միջսերնդային պատշաճ երկխոսությունը դառնում է սոցիալական համակարգերի կառուցողականության և կայունության երաշխիքներից։
Հոդվածում միջսերնդային հարաբերությունների համատեքստում վերլուծվում է ազգային ինքնության շարունակականության հիմնախնդիրը՝ անդրադառնալով անցյալի կենսափորձի ներառվածությանը պոստֆիգուրատիվ, կոֆիգուրատիվ և պրեֆիգուրատիվ մշակույթներում: Հիմնվելով վերոնշյալ մշակույթներում միջսերնդային փոխհարաբերությունների համարժեք մոդելների վրա՝ աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում նաև ինքնության ուղղահայաց (ժամանակային) և հորիզոնական (տարածական) չափումներին։ Քննարկվում են միջսերնդային համերաշխության, սերունդների միջև կառուցողական երկխոսության կարևորությունը, ինչպես նաև թեմային առնչվող որոշ գործնական օրինակներ։
Ներբեռնումներ
Հղումներ
Զաքարյան Ս․, Հայոց ինքնության հիմնահարցեր, ԵՊՀ հրատ․, Եր․, 2020, էջ 7:
Հարությունյան Է․, Ազգային ինքնություն. «սերունդների աշխարհ» և «ժամանակակիցների աշխարհ» | «Բանբեր Երևանի համալսարանի. Փիլիսոփայություն, Հոգեբանություն», № 2 (29), Երևանի պետական համալսարանի հրատարակչություն, Երևան, 2019, էջ 13:
Mannheim K., The Problem of Generations, in Essays on The Sociology of Knowledge, ed․ by Kecskemeti P., Routledge and Kegan Paul Ltd, London, 1952, էջ 292-312.
Cruz-Saco M. A., Intergenerational Solidarity, in Cruz-Saco M. A., Zelenev S. (Eds.), Intergenerational Solidarity, Palgrave Macmillan, New York, 2010, էջ 9-10:
Полюшкевич О. А., Солидарность поколений, МОНОГРАФИЯ, Изд-во ИГУ, Иркутск 2014, էջ 18-19:
Mead M., Culture and Commitment: A Study of the Generation Gap, Natural History Press, New York, 1970, p. 1.
Հարությունյան Է․, Հուզական և հայեցողական կյանքի մշակույթ. հիմունքների բացահայտման պարադոքսը | «Բանբեր Երևանի համալսարանի. Փիլիսոփայություն, Հոգեբանություն», № 3 (39), Երևանի պետական համալսարանի հրատարակչություն, Երևան, 2022, էջ 13:
Mead M., Culture and Commitment: A Study of the Generation Gap, p. 21.
Habermas J., Legitimation Crisis, Polity Press, Cambridge, 1988, էջ 68-74։
Sztompka P., Cultural Trauma: The Other Face of Social Change, European Journal of Social Theory 3(4), Thousand Oaks, 2000, էջ 449-466։
Mead M., Culture and Commitment: A Study of the Generation Gap, p. 62.
Lyotard J. F., The Postmodern Condition: A Report on Knowledge, Introduction, University of Minnesota Press, Minneapolis, 1984.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2023 Բանբեր Երևանի համալսարանի

Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.