ԹԱԹԱՐՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՓՈՔՐ ԱՐԴՅՈՒՆԱԲԵՐԱԿԱՆ ՔԱՂԱՔՆԵՐԻ՝ ՄԵՆԴԵԼԵԵՎՍԿԻ ԵՎ ԶԱՅՆՍԿԻ ՑԱԾՐ ԱՐՏԱՆԵՏՈՒՄՆԵՐԻ ՊԼԱՆԱՎՈՐՈՒՄ

Հեղինակներ

  • Սալավատ Ա. Աքմալետդինով Կազանի (Վոլգայի մարզ) դաշնային համալսարան, Կազան, Ռուսաստան https://orcid.org/0009-0003-8891-1588

DOI:

https://doi.org/10.46991/PYSUC.2026.60.2.161

Բանալի բառեր:

small towns, low-emission planning, spatial development, decarbonization, emission structure, municipal governance, Republic of Tatarstan

Ամփոփում

Այս հոդվածը քննում է Թաթարստանի Հանրապետության փոքր արդյունաբերական քաղաքների համար ցածր արտանետումներով տարածքային պլանավորման մոտեցումները՝ որպես օրինակ օգտագործելով Մենդելեևսկը և Զաինսկը: Ուսումնասիրությունը հիմնված է միասնական համեմատական շրջանակի վրա, որը ներառում է ստացիոնար արտանետումների աղբյուրների քանակը, ստացիոնար աղբյուրներից արտանետումների ծավալը, աղտոտման արդյունաբերական կառուցվածքը, ենթակառուցվածքային պայմանները, տարածական պլանավորման սահմանափակումները, շրջակա միջավայրի ռիսկերը և քաղաքային ներդրման հնարավոր մեխանիզմները: Հաստատված է, որ Մենդելեևսկը փոքր քաղաք է՝ քիմիական-արդյունաբերական միջուկով, որտեղ տեխնոլոգիական ապաածխածնացումը, գազի մաքրման արդիականացումը, շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի զարգացումը և արդյունաբերական տարածքներին հարակից գոտիների կարգավորումը հիմնական են: Զաինսկը բնութագրվում է էներգետիկ ենթակառուցվածքների, ջերմամատակարարման, տրանսպորտային բեռների և գյուղատնտեսական վերամշակման համադրությամբ, որը պահանջում է արտադրական հզորությունների արդիականացում, ջեռուցման ցանցերում կորուստների կրճատում, էներգաարդյունավետության բարձրացում և շրջանաձև լուծումների մշակում: Այս մոտեցման սոցիալ-տնտեսական հետևանքները հետագայում ուսումնասիրվում են, ներառյալ դրա ազդեցությունը քաղաքային միջավայրի որակի, զբաղվա-ծության, մասնագիտական վերապատրաստման, հանրային մասնակցության և շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի մատչելիության վրա: Եզրակացություն է արվում տարածքային պլանավորման փաստաթղթերում, հողօգտագործման և զարգացման կանոնակարգերում, ջերմամատակարարման սխեմաներում, քաղաքային ենթակառուցվածքային ծրագրերում և շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի կանոնավոր համակարգերում ցածր արտանետումների միջոցառումներ ներառելու անհրաժեշտության վերաբերյալ:

Ներբեռնումներ

Ներբեռնման տվյալները դեռ հասանելի չեն:

Ներբեռնումներ

Հրատարակվել է

2026-09-04

Թողարկում

Բաժին

Աշխարհագրություն

Ինչպես մեջբերել

ԹԱԹԱՐՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՓՈՔՐ ԱՐԴՅՈՒՆԱԲԵՐԱԿԱՆ ՔԱՂԱՔՆԵՐԻ՝ ՄԵՆԴԵԼԵԵՎՍԿԻ ԵՎ ԶԱՅՆՍԿԻ ՑԱԾՐ ԱՐՏԱՆԵՏՈՒՄՆԵՐԻ ՊԼԱՆԱՎՈՐՈՒՄ. (2026). ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Երկրաբանական և աշխարհագրական գիտություններ, 60(2 (269), 161-169. https://doi.org/10.46991/PYSUC.2026.60.2.161