Оրենսդրական փակ ցանկին հակառակ իրավունքի զարգացման ինստիտուցիոնալ համակարգը
DOI:
https://doi.org/10.46991/BYSU.C/2025.16.1.006Բանալի բառեր:
contra legem, փակ ցուցակներ, դատական ազատ վարվելու իրավունք, Կառլ Շմիթ, օրենսդրական բացթողում, օրենսդրի հապաղում, օրենսդրի գիտակցված լռություն, իրավաչափ ակնկալիքներ, դատարանի լիազորություններԱմփոփում
Հոդվածում ուսումնասիրվում է օրենքով սահմանված սահմանափակումներին՝ որպես բողոքարկման ենթակա դատական ակտերի փակ ցուցակներով ներկայացված, հակառակ իրավունքի զարգացման հնարավորությունը: Որպես տեսական հիմք օգտագործվում է Կառլ Շմիթի «նորմալ դատավոր» հայեցակարգը՝ ընդգծելով contra legem (օրենքին հակառակ) դատական ակտերի ինստիտուցիոնալ բնույթը: Հեղինակը վերլուծում է Հայաստանի Հանրապետության դատական պրակտիկան, որտեղ քրեական դատարանները փակ ցուցակների կիրառման հարցում ցուցաբերում են համեմատաբար ճկունություն՝ ի տարբերություն քաղաքացիական և վարչական դատարանների, որոնք պահպանում են խիստ ֆորմալիստական մոտեցում: Ուսումնասիրվում են այն դեպքերը, երբ դատարանները բողոքարկելի են ճանաչում փակ ցուցակում չնախատեսված ակտերը, ինչպես նաև գնահատվում է ՀՀ Սահմանադրական դատարանի մոտեցումը օրենսդրական բացերի սահմանադրականությունը որոշելու վերաբերյալ: Հեղինակը քննադատում է ՀՀ սահմանադրական դատարանի ՍԴՈ-1476 որոշմամբ արտահայտած այն դիրքորոշումը, ըստ որի՝ ինքն իրավասու է քննարկել միայն այն օրենսդրական բացերի սահմանադրականությունը, որոնք համարվում են իրավակարգավորման թերության (սխալի) հետևանք, իսկ օրենսդրի գիտակցված լռությունը դուրս է իր իրավասության սահմաններից
Հղումներ
Гамбарян, А. Легитимация развития права contra legem и механизмы его сдержек // Вестник Ереванского университета. Правоведение. 2024. Vol. 15, No. 2 (41). С. 70-93 (на армянском языке). https://doi.org/10.46991/BYSU.C/2024.15.2.070 (Gambaryan, A. Legitimatsia razvitiya prava contra legem i mekhanizmy ego sderzhek // Vestnik Erevanskogo universiteta. Pravovedenie. 2024. Vol. 15, No. 2 (41). pp. 70–93 (na armyanskom yazyke))
Лазерсон, М. Я. Рец. на: C. Schmitt. «Gesetz und Urteil». Eine Untersuchung zum Problem der Reshtspraxis, Berlin, 1912 // Право: Еженед. юрид. газ. СПб. 23 сентября, 1912. № 38. С. 2041-2043. (Lazerson, M. Ya. Rets. na: C. Schmitt. “Gesetz und Urteil”. Eine Untersuchung zum Problem der Rechtspraxis, Berlin, 1912 // Pravo: Ezhened. yurid. gaz., SPb., 23 sentyabrya, 1912. No. 38. pp. 2041–2043).
Покровский, И. А. "Прагматизм" и "релятивизм" в правосудии. Петроград. Типография Бр. В. и И. Линник. 1916. 24 с. (Pokrovskiy, I. A. "Pragmatizm" i "relyativizm" v pravosudii. Petrograd: Tipografiya Br. V. i I. Linnik, 1916. 24 p.).
Гузикова, М. О. Решение или право: суверенитет по Карлу Шмитту // Социум и власть. 2015. №3 (53). С. 45-49. (Guzikova, M. O. Reshenie ili pravo: suverenitet po Karlu Shmittu // Sotsium i vlast’. 2015. No. 3 (53). pp. 45–49).
Carl Schmitt’s Early Legal-Theoretical Writings: Statute and Judgment, and The Value of the State and the Significance of the Individual. Edited and translated by Lars Vinx and Samuel Garrett Zeitlin. Cambridge. Cambridge University Press. 2021. 260 p. https://doi.org/10.1017/9781108658300
Schmitt, C. Statute and Judgement // Weimar: a Jurisprudence of Crisis. Berkley, 2002. Pp. 191-201.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2025 Артур Гамбарян
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
