Կառավարման նոր մոդելի ձևավորումը Կովկասում․ Կովկասյան փոխարքայությունը և Միխայիլ Վորոնցովի դերակատարությունը (1844–1845 թթ․)
DOI:
https://doi.org/10.46991/hc.2025.22.2.057Բանալի բառեր:
Կովկասյան փոխարքայություն, Միխայիլ Վորոնցով, Ռուսական կայսրություն, Վարչական բարեփոխումներ, Կովկաս, Կենտրոն–ծայրամաս հարաբերություններ, Կայսերական կառավարումԱմփոփում
1845 թ. առանձնահատուկ դեր խաղաց Կովկասյան տարածաշրջանի պատմության մեջ՝ բացելով զարգացման նոր փուլ։ Այդ շրջափուլը սերտորեն կապված էր իշխան Միխայիլ Սեմյոնովիչ Վորոնցովի անվան հետ, որը 1844 թ․ նշանակվեց Կովկասի փոխարքա և Առանձին կովկասյան կորպուսի գլխավոր հրամանատար։ 1844–1845 թթ. ընթացքում ընդունված որոշումներն ու իրականացված միջոցառումները հիմք դրեցին կայսրության հարավային ծայրամասերում կառավարման նոր մոդելի ձևավորմանը։ Այս համատեքստում Կովկասյան փոխարքայության ստեղծումը կարելի է դիտարկել որպես այն վարչական մեխանիզմը, որի միջոցով Ռուսական կայսրությանը հաջողվեց հաղթահարել տարածաշրջանի կառավարման ճգնաժամը և ապահովել Կովկասի վերջնական ինտեգրումը կայսերական համակարգին։
Ներբեռնումներ
Հղումներ
AKAK [Acts Collected by the Caucasian Archeological Commission], Volume X:
“Letter of Nicholas I to Count Vorontsov in connection with his appointment as Viceroy of the Caucasus.”
Part 2, No. 18679.
Part 3, No. 300.
pp. 125–126, No. 540.
Arkhiv knyazya Vorontsova [Archive of Prince Vorontsov]. Moscow, 1892. Book XXXVIII, p. 385.
PSZ RI [Complete Collection of Laws of the Russian Empire], Series II. St. Petersburg, 1845. Vol. 20, Part I, No. 18702.
Literature and Monographs
Blieva, M. “Kavkazskoe namestnichestvo v seredine XIX veka: stanovlenie novoi administrativnoi strategii” [The Caucasian Viceroyalty in the Mid-19th Century: The Formation of a New Administrative Strategy]. 2003, No. 9.
Dondukov-Korsakov, A. “Moi vospominaniya 1845–1846 gg.” [My Memoirs of 1845–1846]. Part II, Chapter VII, Starina i novizna [Old Times and New], Book 6, 1908.
Khlynina, T., Krinko, E., and Urushadze, A. “Kavkazskoe namestnichestvo: begstvo ot imperii dlya imperii” [The Caucasian Viceroyalty: Flight from Empire for Empire]. In Rossiiskii Severnyi Kavkaz: istoricheskii opyt upravleniya i formirovaniya granits regiona [The Russian North Caucasus: Historical Experience of Governance and Formation of Regional Borders]. Rostov-on-Don: SSC RAS Publishing House, 2012.
Munaev, V. “Deyatel’nost’ M. S. Vorontsova na Kavkaze v 1844–1854 gg.” [The Activities of M. S. Vorontsov in the Caucasus in 1844–1854]. Voprosy istorii [Questions of History], 2010, No. 10.
Rhinelander, A.,. Prince Michael Vorontsov: Viceroy to the Tsar. Ottawa: Carleton University Press, 1990.
Rhinelander A․, “Russia’s Imperial Policy: The Administration of the Caucasus in the First Half of the Nineteenth Century”, Canadian Slavonic Papers, 1975,Vol. 17, No. 2/3.
Savel'yev A., “Zhizn' i deyatel'nost' kavkazskogo namestnika svetleyshego knyazya general-fel'dmarshala M. S. Vorontsova” // Obshchestvo i pravo, 2011, № 1 (33).
Urushadze, A. “Kavkazskii komitet i kavkazskii namestnik: formirovanie i osobennosti vzaimootnoshenii v 1845–1854 gg.” [The Caucasian Committee and the Caucasian Viceroy: Formation and Features of Relations in 1845–1854]. Vestnik Yuzhnogo nauchnogo tsentra RAN [Bulletin of the Southern Scientific Center of the RAS], Vol. 7, No. 4, 2011.
Urushadze, A. “Reforma upravleniya Kavkazom 1844–1845 gg. v pravitel’stvennykh diskussiyakh i publichnoi sfere” [The Caucasian Governance Reform of 1844–1845 in Government Discussions and the Public Sphere]. Peterburgskii istoricheskii zhurnal [St. Petersburg Historical Journal], No. 4, 2025.
Vitte S., “Izbrannyye vospominaniya”, Moskva “Mysl'”, 1991.
Zakharova O., “General-fel'dmarshal svetleyshiy knyaz' M. S. Vorontsov. Rytsar' Rossiyskoy imperii”, 2001.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2025 Irina Badalyan, Hayk Mkhoyan
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
