Հայերը Վրաստանում (կրթամշակութային կյանքը 1918-1920 թվականներին)

Հեղինակներ

  • Բաբկեն Ղազարյան Երևանի պետական համալսարան

DOI-:

https://doi.org/10.46991/hc.2024.21.2.053

Բանալի բառեր-:

Վրաստան , հայություն, Թիֆլիս, դպրոց, քաղաքական վերնախավ, անկախություն, կայսրություն, բարեկամություն, ՀԱԽ, տարրական դպրոց, վիրահայոց թեմ, Ջավախք

Ամփոփում

Վեր  հանելով  կատարած  քննության  արդյունքները,   փաստենք,  որ  հայազգի  մտավորակակնները  նպատակ  ունեին  ստեղծել  Վրաստանում  ազգային  ինքնավար կրթահամալիրներ,որոնք  ազգային  և  ավանդապաշտ  սերնդի  դաստիրակության օրրան կդառնար: Իրադրությունը  հայ-վրացական  հարաբերություններում՝  հատկապես  1918-1919  թվականներին  ուներ  բարդ և  խնդրահարույց  բնույթ: 1918  թվականի  դեկտեմբերյան  պատերազմը  և  տարածքային  խնդիրները  նույնպես  անդրադարձան  վիրահայության  կեսական  նշանակության  օրակարգին: Ի  վերջո  2,5  տարվա  ընթացքում՝հայերը  կարողացան  ստեղծել  ազգային  կրթարաններ,որոնց  կառավարման   խնդիրը  անլուծելի  առարկա էր  Հայոց  ազգային  խորհրդի  և  Վրաստանի դեմոկրատական-մենշևիկյան  կառավարության  միջև:

 

Հղումներ

Հայաստանի Հարակից Երկրների Պատմություն, հատոր 3, Երևան 2023, 596 էջ

Մաիլյան Բ., 2016, Ազգային հարցը և հայերը Վրաստանի Հանրապետությունում, Երևան, 279 էջ:

Մաիլյան Բ., 2006, Հայկական դպրոցները Վրաստանի Հանրապետությունում 1918-1920թթ., Երևան:

Մաիլյան Բ., 2023, Վրաստանի Հայոց Ազգային Խորհրդի գործնեությունը 1918 թ. օգոստոս-1921թ. փետրվար Վավերագրեր և նյութեր, Երևան, 328 էջ:

Մելքոնյան Ա., 1999, Ջավախք, Պատմության Ուրվագծեր,Երևան, 177 էջ:

Մելքոնյան Ա., 2003, Ջավախքը 19-րդ դարում և 20-րդ դարի առաջին քառորդին, Երևան, 543 էջ:

საქართველოს ისტორია. XX საუკუნე (სახელძღვანელო ისტორიის ფაკულტტეტის სტუდენტებისთვის.) ტბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა, თბილისი,2003. Վրաստանի պատմություն, XX դար, ուսումնական ձեռնարկ պատմության ֆակուլտետի ուսանողների համար, Թբիլիսիի պետական համալսարանի հրատարակչություն, Թբիլիսի, 2003:

Արխիվային նյութեր

ՀԱԱ,ֆ.441,ց.1,գ.48,թ.48;

ՀԱԱ,ֆ.441,ց.1,գ. 30, թ.19-20 շրջ.:

ՀԱԱ,ֆ.441,ց.1,գ. 43, թ.5:

ՀԱԱ,ֆ.441,ց.1,գ. 43, թ.1:

Մամուլ

ԱՇԽԱՏԱԻՈՐ, 24.XII.1919:

ՀՈՐԻԶՈՆ, 4.VII.1918:

ՀՈՐԻԶՈՆ, 7.VII.1918

ՀՈՐԻԶՈՆ, 8.VIII.1918:

ՀՈՐԻԶՈՆ, 21.VIII.1918:

ՄՇԱԿ, 28. VIII.1918

ՄՇԱԿ, 1. X.1920:

ՆՈՐ ԽՕՍՔ, 27.IX.1920:

ԺՈՂՈՎՐԴԻ ՁԱՅՆ, 5.VIII.1919

‘საქართველო’ საქართველოს ეროვნულ-დემო კრატიული პარტიის მთავარი კომიტეტის ორგანო(«Սաքարթվելո»/ «Վրաստան» Վրաստանի ազգային դեմոկրատական կուսակցության գլխավոր կոմիտեի օրաթերթ, Թիֆլիս, 1918-1919․

‘შაქართველწს რწსპუბლიკა’, მთავრობის მოამბე ‘Սաքարթվելոս Ռեսպուբլիկա’/ «Վրաստանի Հանրապետություն», կառավարական լրաբեր, Թիֆլիս, 1919

Ներբեռնումներ

Հրատարակվել է

2025-03-30

Թողարկում

Բաժին

Articles

Ինչպես մեջբերել

Ղազարյան Բ. (2025). Հայերը Վրաստանում (կրթամշակութային կյանքը 1918-1920 թվականներին). Պատմություն և մշակույթ , 21(2), 53-61. https://doi.org/10.46991/hc.2024.21.2.053