Ժամանակի ընկալումը տարբեր դարերում
DOI-:
https://doi.org/10.46991/hc.2024.21.1.043Բանալի բառեր-:
ժամանակ, տարածություն, մատերիա, բնություն, աստղագուշակություն, աստղագիտություն, Արեգակ, ԼուսինԱմփոփում
Տարածության հետ մեկտեղ ժամանակը մատերիայի գոյության հիմնական ձևն է։ Այն գոյություն ունի օբյեկտիվորեն ու անբաժանելիորեն կապված է շարժվող մատերային:
Սկսած հնագույն ժամանակներից՝ աստղագիտական երևույթները հիմք են ստեղծել ժամանակի չափման համար։ II հազարամյակի երկրորդ կեսին ի հայտ են եկել աստղագիտության հաշվողական մեթոդները։ Ք.ա. VIII դարի կեսերից ի վեր մաթեմատիկական աստղագիտությունը երկար ճանապարհ է անցել խավարումների ամսաթվերի կանխատեսումից՝ օգտագործելով լուսնի խավարումների ցուցակները:
Հղումներ
Ալոճեան Յ., 1909, Արեւապաշտութիւն և կրակապաշտութիւն, «Բազմավէպ», № 9:
Ալիշան Ղ., 1895, Հին հաւատք կամ հեթանոսական կրոնք Հայոց, Վենետիկ:
Անանիա Շիրակացի, 1940, Տիեզերագիտութիւն և տոմար, աշխատությամբ Ա. Աբրահամյանի, Երևան:
Գրիգոր Տաթևացի, 1729, Գիրք հարցմանց, Կ. Պոլիս:
Գրիgոր Տաթևացի, Քարոզգիրք, Ամարան հատոր:
Եզնիկ Կողբացի, 2003, Եղծ աղանդոց, Մատենագիրք Հայոց, Ա հատոր, Անթիլիաս, Լիբանան:
Համառոտութիւն աստուածաբանութեան երանելւոյն Մեծին Ալպերտի, 1715, Վենետիկ:
Հաւաքումն պատմութեան Վարդանայ վարդապետի, 1862, Վենետիկ․
Յովհաննէս Քռնեցի, 1977, Յաղագս քերականին, բնագիրը հրատարակության պատրաստեց Լ. Ս. Խաչիկյանը, ներածությունը՝ Լ. Ս. Խաչիկյանի եւ Ս. Ա. Ավագյանի, Երևան:
Հովհան Դամասկացի, 2019, Դիալեկտիկա, աշխատասիրությամբ Գ. Մուրադ¬յանի, Երևան:
Խաչիկյան, Լ․, 1992, Եղիշեի «Արարածոց մեկնութիւնը», Երեւան:
Խաչիկյան Լ., 1950, «Զենոնի Յաղագս բնութեան» երկի հակական թարգմանությունը, Գիտ. Նյութ. ժողովածու, № 2:
Կեսարացի Բ., 1984, Յաղագս 6 օրեա արարչութեան, աշ¬խա¬¬¬տասիրությամբ Կ. Մուրադ¬յանի, Երեւան:
Օրմանյան Մ., 1911, Հայոց եկեղեցու և իւր պատմութիւնը, Կ. Պոլիս:
Абу Рейхан Беруни, 1963, Избранные произведения, т. II, Ташкент․
Аревшатян С. С., 1980, Истории философских школ средневековой Армении, Е.
Аревшатян С. С., 1973, Формирование философской науки в древней Армении (5-6 вв.), Ереван.
Аристотель 1981, Сочинения, том 3, Москва.
Гурвич А․, 1968, “Что есть время?”, Вопросы литературы, № 11.
Гуревич Л. Я., 1971, Представление о времени в средневековой Европе, История и психология, сб. статей, М.
История философии, 1957, т. 1, М.
Куртик Г. Е., 1979, Наблюдение и его интерпретация в астрономии и астрологии Древней Месопотамии, – Вопросы истории Естествознания, № 2.
Нейгевауер О., 1968, Точные науки в древности, М.
Самодурова Е., 1989, Школы и образование в кн. “Культура Византии 7-12 вв.”, М.
Чалоян В. К., 1958, История армянской философии, Ереван.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2025 Julietta Einatyan
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
