44-օրյա պատերազմի հիշողության լանդշաֆտների փոփոխությունները սահմանամերձ գյուղից դեպի մարզկենտրոն
DOI-:
https://doi.org/10.46991/hc.2024.21.2.263Բանալի բառեր-:
սահմանամերձ բնակավայր, մարզկենտրոն, 44-օրյա պատերազմ, հիշողության լանդշաֆտ, հիշողության քաղաքականություն, հուշարձան, ինքնությունԱմփոփում
Հուշարձանները, հանդիսանալով կարևոր տեսանելի նյութական գործիք, ծառայում են որպես առաջնային աղբյուր՝ «պատմելով» տվյալ ժամանակաշրջանում հասարակության մեջ գերակշռող արժեքների, պրակտիկաների, գաղափարների, քաղաքական կողմնորոշումների, ինքնության ձևափոխումների մասին:
Հոդվածում քննարկվում է այն խնդիրը, թե ՀՀ սահմանային բնակավայրերում հիշողության ինչնոր լանդշաֆտներ են ձևավորվել 44-օրյա պատերազմից հետո, և դրանք ինչպես են փոփոխվումսահմանամերձ գյուղից դեպի մարզկենտրոն: Հիմնախնդրի ուսումնասիրության համարօգտագործել ենք բովանդակային և դիսկուրս վերլուծության, փորձագիտական ու խորացված հարցազրույցների և ոչ կառուցվածքային դիտման մեթոդները: ՀՀ Տավուշի մարզի օրինակով ցույց ենք տալիս, թե մարզկենտրոնից դեպի սահմանային բնակավայրեր հեռանալիս ինչ արժեքներ ու գաղափարներ են գերակշռում, ինքնության ինչ նարատիվներ են պահպանվում կամ վերաձևավորվում:
Ելնելով ուսումնասիրության արդյունքներից՝ կարող ենք արձանագրել, որ եթե մարզկենտրոնում պատերազմի հիշատակումը անհատական է և ցրված, իսկ պաշտոնական մակարդակում ոչ ամբողջական է և դեռ անկատար, ապա դեպի սահման գնալիս (Սարիգյուղ, Սևքար բնակավայրերում) այն սկսում է առավել համայնքային ու խորհրդանշական դառնալ, նաև հերոսական դրսևորում ստանալ: Իսկ Տավուշի ամենասահմանամերձ բնակավայրերում (Կիրանց, Աճարկուտ) 44-օրյա պատերազմի հիշողության լանդշաֆտը դառնում է զենքի, զինված հերոսի ու պայքարող սահմանապահի կարևոր խորհրդանիշ:
Հղումներ
Աճարկուտն իր գիրկն ընդունեց հերոսացած հայորդուն, հասանելի է՝ https://www.facebook.com/TavushTV/videos/874347963211178
Արցախյան պատերազմի բոլոր հերոսների հիշատակը հավերժացնող եկեղեցի Աչաջուրի սրտում, օծվեց խաչը և զանգը, հասանելի է՝ https://www.24news.am/news/283760
ԴԱՆ, Տավուշի մարզ, 2022-2023թթ.:
Կիրանց համայնքում նշվել է գյուղի օրը, հասանելի է՝ https://www.facebook.com/TavushTV/videos/546485179935391
Հուշարձան՝ Ազգային հերոս Թաթուլ Ղազարյանի և սևքարեցի հերոսների հիշատակին, հասանելի է՝
Ձեզ բացակա չենք դնի, հասանելի է՝ http://tavush.mtad.am/news/item/2021/11/07/0711/?fbclid=IwAR3ijTPeKUK2wVP8zGrzwqXXLiv2qGjcd4Eq3yMEwxlFABdliLW5CwlnVos
Մեզ բացակա չդնեք. անմահացած տղաներին նվիրված խաչքարի բացում Իջևանի թիվ 5 դպրոցի բակում, հասանելի է՝ https://www.youtube.com/watch?v=xEcmYHEwAQw
Ի հիշատակ սարիգյուղցիների, ի պատիվ սարիգյուղցի նահատակ հերոս տղերքի, հասանելի է՝ https://www.youtube.com/watch?v=CHHTS8R_rX8
Connerton P. 1989, How Societies Remember, New York, Cambridge University Press, 121 p.
Osborne B. 2001, Landscapes, Memory, Monuments, and Commemoration: Putting Identity in its Place. Canadian Ethnic Studies; Calgary, 33 (3), pp. 39-77.
Smith A. 1991, National Identity, London: Penguin, 227 p.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2025 Gayane Hakobyan, Mihran Galstyan
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
