History as Gatekeeper: The Role of State-Sponsored History in Civic Integration in the Low Countries

Authors

DOI:

https://doi.org/10.46991/hpt.2025.1.08

Keywords:

Civic Integration, State-Sponsored History, Coloniality, Othering

Abstract

Belgium and the Netherlands are prominent destinations for immigrants. Whereas policymakers before assumed migrants would eventually return to their countries of origin, both countries began around the turn of the century to acknowledge the permanence of migrant communities, prompting the development of civic integration policies. These policies, particularly in Flanders and the Netherlands, now require newcomers—especially non-EU+ migrants—to complete structured integration trajectories, including language instruction and social orientation. This article critically examines the civic integration frameworks in the Low Countries, identifying three key trends: the expansion of the target population, the increasing coerciveness of integration requirements, and the culturalization of citizenship through historical education. It argues that history has become a central tool in these programs, with governments explicitly curating historical narratives to be taught to newcomers. Civic integration courses thus function as sites of state-sponsored history, where the host society presents a selective self-image to the immigrant ‘Other.’ By analyzing the treatment of colonial history within these courses, the article reveals how integration policies reinforce a moral hierarchy between host society and newcomers. Rather than fostering inclusive citizenship, these practices often perpetuate a ‘we–they’ dichotomy.

References

Aanbevelingen Congocommissie krijgen nieuwe kans (minus excuses). (2023, oktober 26). De Standaard. https://www.standaard.be/cnt/dmf20231025_95907786

Abts, K. (2024). Het cordon sanitaire in de balans: Tussen strategie en democratische principes. Sampol, 31(2), 36-42.

Adriaansen, R.-J., & van der Vlies, T. (2021). Discussiedossier: Uitdagingen voor de hedendaagse historische cultuur: Een inleiding. Tijdschrift voor Geschiedenis, 134(1), 102-108.

Aerts, Koen, Beyen, Marnix, Boone, M., De Smaele, H., De Wever, B., Duerloo, L., Haemers, J., Ryckbosch, W., Deneckere, G., Tollebeek, J., Van Nieuwenhuyse, K., Velle, K., Verschaffel, T., Vrints, A., Wils, K., & Winter, A. (2020, oktober 7). De eenzijdige blik van een Canon van Vlaanderen. De Standaard.

Agentschap Integratie en Inburgering. (2025). Eindverslag inburgeren in het buitenland.

Allen, R. M., Captain, E., & Rossum, M. van (Red.). (2023). Staat & slavernij: Het Nederlandse koloniale slavernij-verleden en zijn doorwerkingen. Athenaeum-Polak & van Gennep.

Assman, A. (2010). Re-framing memory. Between individual and collective forms of constructing the past. In K. Tilmans, F. van Vree, & J. Winter (Red.), Performing the Past: Memory, History and Identity in Modern Europe. Amsterdam University Press.

Baele, A. (2024). Inburgeren in Vlaanderen: Op grond van welk verleden? Brood en Rozen, 1, 5-33.

Baeten, L., Goossens, C., Maton, E., Menten, T., Van Eemeren, H., Vanpoucke, S., & Van Wouwe, S. (2008). Maatschappelijke oriëntatie. Handleiding voor de leerkracht. Van In.

Bakker, A. (2014a). Handleiding Naar Nederland: Nederlands voor anderstaligen (herziene editie). Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

Bakker, A. (2014b). Werkboek Naar Nederland: Nederlands voor anderstaligen (herziene editie). Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

Balkenhol, M. (2023). Herdenkingen en doorwerkingen van slavernij in Nederland. In R. M. Allen, E. Captain, & M. van Rossum (Red.), Staat & slavernij: Het Nederlandse koloniale slavernij-verleden en zijn doorwerkingen. Athenaeum-Polak & van Gennep.

Beleids- en begrotingstoelichting Integratie en Inburgering en Samenleven Begroting 2025, Nos. 13-K (2024-2025)-nr. 1, 2024-2025 (2024).

Bertossi, C., Duyvendak, J. W., & Foner, N. (2021). Past in the present: Migration and the uses of history in the contemporary era. Journal of Ethnic and Migration Studies, 47(18), 4155-4171. https://doi.org/10.1080/1369183X.2020.1812275

Bettache, K. (2021). Schokkend: Maar zes procent van Nederlanders denkt dat kolonialisme slecht was. BNNVARA.

Bevernage, B., & Wouters, N. (2018). State-Sponsored History after 1945. An Introduction. In The Palgrave Handbook of State-Sponsored History after 1945. Palgrave Macmillan.

Bobineau, J. (2017). The Historical Taboo: Colonial Discourses and Postcolonial Identities in Belgium. Werkwinkel, 12(1), 107-123. https://doi.org/10.1515/werk-2017-0007

Bonjour, S. (2010). Between Integration Provision and Selection Mechanism. Party Politics, Judicial Constraints, and the Making of French and Dutch Policies of Civic Integration Abroad, European Journal of Migration and Law, Vol. 12, Issue 3, pp. 299-318. https://doi.org/10.1163/157181610X520382

Boone, M. (2021). Geschiedenis En Geschiedschrijving Als Gewillige Dienstmaagden van de Politiek? Casus: De Historische Canon van Vlaanderen. Wetenschappelijke tijdingen op het gebied van de geschiedenis van de Vlaamse Beweging, 80(1), 37-63.

Bossuyt, M. (2006). Eindverslag: Commissie ‘ter invulling van de cursus maatschappelijke oriëntatie’. Commissie ‘ter invulling van de cursus maatschappelijke oriëntatie’.

Brouwers, R., Verleye, Z., & Verheyen, P. (2022). De steun voor dekolonisering in België in kaart gebracht: Tussen politieke gevoeligheden en maatschappelijke aanvaarding. Tijdschrift Sociologie, 128-162. https://doi.org/10.38139/TS.2022.06

Creve, P., Greefs, H., Goddeeris, I., & Caestecker, F. (2021). Migratie als constante: Migratiepijlers in de Belgische geschiedenis. Agentschap integratie en inburgering.

De Waal, T. (2019). Tamar de Waal: ‘Vlaanderen waagt zich op pad dat Nederlands inburgeringsbeleid deed ontsporen’ – MO*. MO* Magazine. https://www.mo.be/interview/tamar-de-waal-vlaanderen-waagt-zich-op-het-pad-dat-het-nederlandse-inburgeringsbeleid-deed

Decreet van 28/02/2003 betreffende het Vlaamse inburgeringsbeleid (2003).

Duyvendak, J. W., Geschiere, P., & Tonkens, E. H. (Red.). (2016). The culturalization of citizenship: Belonging and polarization in a globalizing world. Palgrave Macmillan.

ECLI:NL:RBDHA:2024:5396, Rechtbank Den Haag, NL23.15395, No. ECLI:NL:RBDHA:2024:5396 (Rb. Den Haag 16 april 2024). https://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:RBDHA:2024:5396

Eindtermen KNS 2013 (2013).

EMN. (2024). Nederland enige EU-lidstaat met exameneis in het buitenland voor gezinsleden van buiten EU/EFTA | EMN Nederland—Europees Migratienetwerk Nederland. https://www.emnnetherlands.nl/actueel/nederland-enige-eu-lidstaat-met-exameneis-het-buitenland-voor-gezinsleden-van-buiten-euefta

Gathier, M. (2015). Welkom in Nederland: Kennis van de Nederlandse Maatschappij Voor het Inburgeringsexamen. Couthino.

Gerard, E. (2023). Canon van Vlaanderen: Rapport van de commissie aangesteld door de Vlaamse regering. canoncommissie.

Geschiedenis van de Vlaamse overheid. (z.d.). www.vlaanderen.be. Geraadpleegd 25 januari 2024, van https://www.vlaanderen.be/geschiedenis-van-de-vlaamse-overheid

Grever, M. (Red.). (2006). Controverses rond de canon. Van Gorcum.

Grever, M., & Adriaansen, R.-J. (2017). Historical Culture: A Concept Revisited. In M. Carretero, S. Berger, & M. Grever (Red.), Palgrave Handbook of Research in Historical Culture and Education (pp. 73-89). Palgrave Macmillan UK. https://doi.org/10.1057/978-1-137-52908-4_4

Grever, M., & Ribbens, K. (2007). Nationale identiteit en meervoudig verleden. Amsterdam University Press.

Groenendijk, K., de Hart, B., & van Oers, R. (2021). Lessen van 25 jaar inburgering in Nederland.

Gutiérrez Rodríguez, E. (2018). The Coloniality of Migration and the “Refugee Crisis”: On the Asylum-Migration Nexus, the Transatlantic White European Settler Colonialism-Migration and Racial Capitalism. Refuge, 34(1), 16-28.

Inburgering; Brief minister met de tweede voortgangsrapportage in het kader van het Groot Project Inburgering oudkomers, No. 27083 (2002).

Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. (2014). Naar Nederland Handleiding. Boom.

Paepe, T. D., Wever, B. D., Janssenswillen, P., & Nieuwenhuyse, K. V. (2019). Dienstmeid of kritische vriendin? Waarom een Vlaamse canon geen goed idee is voor het geschiedenisonderwijs. Karakter. Tijdschrift van Wetenschap, 17(68), 5.

Regeling van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van 7 mei 2024, nr. 2024-0000064028, tot wijziging van de Regeling inburgering 2021 in verband het wijzigen van de eindtermen kennis van de Nederlandse maatschappij (2021).

Van den Broek, A., Caron, L., de Graaf, W., Grevelink, M., Hartgers, K., Hordijk, M., & Platèl, M. (2023). TaalCompleet KNM: kennis van de Nederlandse Maatschappij. KleurRijker.

Van Doorsselaere, J. (2022). Eén voor allen,...? Omgaan met erfgoed en etnische diversiteit op school in het licht van de canonkwestie. Tijdschrift voor onderwijsrecht en onderwijsbeleid, 2021-2022(3), Article 3. https://doi.org/10/file/8751711

van Helden, J., van Dorst, P. C., & Twint, E. M. (2011). Rapport Inburgering in het buitenland. Nationale Ombudsman.

Verbeeck, G. (2020). Legacies of an imperial past in a small nation. Patterns of postcolonialism in Belgium. European Politics and Society, 21(3), 292-306. https://doi.org/10.1080/23745118.2019.1645422

Vraag om uitleg over de evaluatie van de proeftuinen voor inburgering vanuit het buitenland en de geplande samenwerking met Marokko, 3040 (2024-2025), 2024-2025 Verslag vergadering Commissie voor Binnenlands Bestuur en Inburgering (2025).

Wet inburgering (2013). https://wetten.overheid.nl/BWBR0020611/2013-01-01/0/afdrukken

Wet Inburgering Buitenland in strijd met Europese Gezinsherenigingsrichtlijn. (2012). ECER. https://ecer.minbuza.nl/-/wet-inburgering-buitenland-in-strijd-met-europese-gezinsherenigingsrichtlijn

Wet inburgering in het buitenland; Brief minister onder meer over de evaluatie van de Wet inburgering in het buitenland, No. 29700 (2006).

Wet inburgering nieuwkomers (1998). https://wetten.overheid.nl/BWBR0009544/2005-01-01

Wet inburgering nieuwkomers (2005). https://wetten.overheid.nl/BWBR0009544/2005-01-01/0

Downloads

Published

2025-12-30

Issue

Section

Article

How to Cite

Baele, A. (2025). History as Gatekeeper: The Role of State-Sponsored History in Civic Integration in the Low Countries. Historia: Philosophy & Theory, 1, 103-122. https://doi.org/10.46991/hpt.2025.1.08