Левон-Завен Сюрмелян – армянский поэт, американский англоязычный романист
DOI:
https://doi.org/10.46991/BYSU.B/2026.17.1.061Ключевые слова:
англоязычный писатель, Текеян, биография, грек, переписка, трагедия, Трабзон, геноцид, Сурмелян, Константинополь, Канзас, ПостаджянАннотация
Пишущий на иностранном языке армянский писатель Левон-Завен Сюрмелян (1905- 1995) в годы Геноцида армян потерял родителей и близких и прошел полный испытаний жизненный путь.
Автор статьи, изучив жизнь и литературное наследие Л.-З. Сюрмеляна на фоне событий его времени и сопоставив опубликованные в прессе и разных сборниках материалы и факты, касающиеся Л.-З. Сюрмеляна, дополнил и уточнил некоторые эпизоды биографии автора. В центре внимания статьи переписка между Л.-З. Сюрмеляном и Аршаком Чопаняном.
В статье описано, как получивший известность благодаря сборнику «Луйс зварт» («Свет животворящий") (1924) многообещающий армянский поэт в американской среде благодаря упорному труду совершает «языковый переход» с армянского на английский, становится известным специалистом в сфере английского языка и англоязычной литературы и долгое время работает в американских вузах, используя в качестве учебного пособия для студентов свою книгу «Техника художественной прозы – мера и ее отсутствие».
В изобилующей фактами статье представлен процесс превращения армянского поэта в англоязычного писателя-романиста, путь, который прошел автор пронзительных автобиографических романов «К вам обращаюсь, дамы и господа» и «98,6°», благодаря которым он вошел в американскую литературу и занял почетное место среди армянских авторов, пишущих на иностранном языке.
Библиографические ссылки
Ակիշյան Ն․ (1984): Լևոն Զավեն Սյուրմելյան։ Կյանքն ու գործը, «Ապրիլ» հրատ․, «Գրողն ու իր ժամանակը» մատենաշար, թիվ 2, Լոս Անջելըս, ԱՄՆ, 160 էջ (Akišyan N. (1984): Levon Zaven Syurmelian. Kyanqn u gorcë, «April» hrat., «Grołn u ir žamanakë» matenashar, t‘iv 2, Los Anĵëles, AMN, 160 ēj)։
Աճեմյան Գ․ (1996)։ Լևոն Զավեն Սյուրմելյան, Շիրակ, Բեյրութ, հունվար-ապրիլ միացյալ (Ač‘emyan G. (1996): Levon Zaven Syurmelian, Širak, Beyrut, hunvar-april miac‘yal)։
Դանիելյան Ս․ (2011): Միջուկի տրոհումը։Սփյուռքահայ գրականության պատմություն, Ներածություն, գիրք 1, «Սփյուռք» գիտաուսումնական կենտրոն, «Զանգակ-97» հրատ․, Եր․, 408 էջ (Danielyan S. (2011): Miĵuki trohumë. Sp‘yurqahay grakanut‘yan patmut‘yun, Neraç‘ut‘yun, girk‘ 1, «Sp‘yurq» gitauśumnakan kentron, «Zangak-97» hrat., Er., 408 ēj)։
Էմին Գ․ (1995), Հպարտ հայը, «Հայաստան», նոյեմբերի 2 (Ēmin G. (1995): Hpart hayë, «Hayastan», noyemberi 2)։
«Պայքար» (Բոստոն, 1972, 16 հունվարի) («Payk‘ar» (Boston, 1972, 16 hunvari)։
Սյուրմելյան Լ․-Զ․ (1980): Ձեզ եմ դիմում, տիկիններ և պարոններ, Սովետական գրող, Եր․, 304 էջ (Syurmelian L.-Z. (1980): Jez em դիմum, tikinner ev paronner, Sovetakan groł, Er., 304 ēj)։
Սյուրմելյան Լ․ -Զ․ (2005): 98, 6° ըստ Ֆորենհայթի, ՀԳՄ հրատ․, Եր․, 364 էջ (Syurmelian L.-Z. (2005): 98, 6° ëst Forenhayi, HGM hrat., Er., 364 ēj)։
Սիրակարոտ հոգիներ (1998)։ Լևոն Զավեն Սյուրմելյանին և Վահան Թեքեյանին փոխանակած նամակները, խմբագրեց և ծանոթագրեց դոկտոր Վահե Ղազարյանը, Ուոլթհեմ (Sirakarot hoginer (1998): Levon Zaven Syurmelianin ev Vahan T‘ekeyanēn p‘oxanakac‘ namaknery, xmbagrec‘ ev canoġagrec‘ doktor Vahe Ġazaryan, Uolthēm)։
Սևան Գ․ (1980): Սփյուռքահայ գրականության պատմության ուրվագծեր, հ․ 1, ՀՍՍՀ ԳԱ հրատ․, Եր․, 320 էջ (Sevan G. (1980): Sp‘yurqahay grakanut‘yan patmut‘yan urvagcer, h. 1, HSSH GA hrat., Er., 320 ēj)։
Մուրադյան Ա․, Անգլիագիր հայ գրողի կենսագրության հայելին. Լևոն-Զավեն Սյուրմելյան, 98, 6° ըստ Ֆորենհայթի, «Վէմ» համահայկական հանդես (2013): թիվ 1(41), էջ 117 – 130 (Muradyan A. (2013): Angliagir hay grołi kensagrut‘yan hayelin. Levon-Zaven Syurmelian, 98, 6° ëst Forenhayi, «Vēm» hamahaykakan handes, t‘iv 1(41), ēj 117–130)։
Փոստաջյան Թ․ (2006): Ականավոր հայ գրական դեմքեր, «Զանգակ-97» հրատ․, Եր․, 224 էջ (P‘ostajyan T. (2006): Akanavor hay grakan demk‘er, «Zangak-97» hrat., Er., 224 ēj)։
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 Arpi Muradyan
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution-NonCommercial» («Атрибуция — Некоммерческое использование») 4.0 Всемирная.
