Բողոքելու մշակութային գործաբանական տարբերությունները անգլերենում
DOI:
https://doi.org/10.46991/BYSU.B/2026.17.1.100Բանալի բառեր:
գործաբանություն, խոսքային ակտերի տեսություն, քաղաքավարության սկզբունքներ, բողոք, ուղղակի/անուղղակի խոսքի ակտերԱմփոփում
Լինելով սոցիալ-մշակութային երևույթ՝ լեզուն հնարավորություն է տալիս մարդկանց հաղորդակցվել հասարակության մյուս անդամների հետ։ Լեզվագործաբանական հետազոտություններում վերլուծվում խոսքային գործունեությունը և ընդգծվում է իմաստ ստեղծելիս հետևյալ արտալեզվական գործոնները հաշվի առնելու անհրաժեշտությունը՝ խոսողների մտադրությունները, հաղորդակցական նպատակները, անձնական վերաբերմունքն ու զգացմունքները և նրանց սոցիալ-մշակութային բնութագրերը։ Սույն հոդվածի նպատակն է ուսումնասիրել բողոքի հաղորդակցական-գործաբանական առանձնահատկությունները անգլերենում ։ Բողոքը դասվում է արտահայտչական պոսքային ակտերի շարքին, որոնք արտահայտում են խոսողի զգացմունքները։ Իլոկուտիվ մակարդակում բողոքները բացասական հուզական ուղերձ են արտահայտում, բողոքողները դժգոհում են որոշակի իրավիճակից կամ գործողությունից։ Այս աշխատանքում կատարված գործնական նյութի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ բողոքները, ինչպես մյուս խոսքային ակտերը, կարող են ձևակերպվել ուղղակի և անուղղակի խոսքային ակտերի օգնությամբ։ Ունենալով հակամարտային իլոկուտիվ բովանդակություն՝ բողոքը մեծապես կախված է հաղորդակցման գործընթացը կարգավորող քաղաքավարության սկզբունքներից։ Հետազոտությամբ պարզվում է, թե ինչպես են որոշակի սոցիալական գործոններ ազդում խոսողների լեզվական միավորների ընտրության վրա բողոքի գործընթացում։
Հղումներ
1. Austin J.L., How to Do Things with Words. Oxford, Clarendon Press, 1962. Searle, J. R. (1969). Speech acts. An Essay in the Philosophy of Language. London: Cambridge University Press.
2. Boxer D., Social Distance and Speech Behavior: The Case of Indirect Complaints// Journal of Pragmatics, North-Holland, 1993, 19, pp. 103-125. See p. 109. https://www.researchgate.net/publication/223828292_Social_distance_and_speech_behavior_The_case_of_indirect_complaints
3. Brown P., Levinson S. C., Politeness: Some Universals in Language Usage. Cambridge: Cambridge University Press, 1987
4. Culpeper J., Impoliteness: Using Language to Cause Offence. Cambridge University Press, 2011.
5. Frijda N.H., The Laws of Emotion//American Psychologist, May 1988, 43(5), pp.349-358. See p. 351.
6. House J., Kasper, G., Politeness markers in English and German. In F. Coulmas (Ed.), Conversational Routine, Berlin, De Gruyter Mouton, 1981, pp. 157-186.
7. Ifantidou E., Pragmatic competence and relevance. John Benjamins. Amsterdam/Philadelphia, 2014. Kecskes I., Intercultural pragmatics. Oxford University Press, 2013.
8. Laforest M., Scenes of Family Life: Complaining in Everyday Conversation// Journal of Pragmatics, Volume 34, Issues 10–11, October–November 2002, pp. 1595-1620.
9. Leech, G. Principles of Pragmatics. Longman, London, 1983.
10. Mao T. He Sh., An Integrated Approach to Pragmatic Competence: Its Framework and Properties// SAGE Open, April-June 2021 11(2), pp. 1–13. 2SAGE OpenApril-June 2021: 1 –13. DOI: 10.1177/21582440211011472. https://www.researchgate.net/publication/358580291_An_integrated_approach_to_pragmatic_competence_Its_framework_and_properties
11. Olshtain, E., Weinbach, L, Interlanguage features of the speech act of complaining// Interlanguage Pragmatics, 1993, 22, pp. 108-123, See p. 108.
12. Oxford Advanced Learner’s Dictionary. Oxford University press, 2006, p. 295.
13. Paronyan Sh., Rostomyan A., On the Interrelation between Cognitive and Emotional Minds in Speech// Armenian Folia Anglistika, 1(8), Yerevan, 2011, pp. 26-34.
14. Paronyan Sh., Rostomyan A., The Pragmatic Impact of Background Emotional Memory on Interpersonal Relations. Armenian Folia Anglistika, 2 (9), Yerevan, 2011, pp. 7-15.
15. Searle J., A Taxonomy of Illocutionary Acts,’ in K. Gunderson (ed.), Language, Mind and Knowledge, Minneapolis, MN: University of Minnesota Press, 1975, pp. 344–369.
16. Trosborg, A. Interlanguage Pragmatics: Requests, Complaints, and Apologies. Mouton de Gruyter, Berlin, 1995.
17. 15 Play Scripts That Deal with Difficult Family. Marin Nathalie, “Jesse’s Inappropriate Behavior” Act 3. https://shortplayscripts.com/play-script-about-family-problems-and-violence-7-characters/
18. Verschueren J.,Understanding Pragmatics. London, New York et al., Arnold, 1999.
Ներբեռնումներ
Հրատարակվել է
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2026 Shushanik Paronyan
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
