ԲԵԼԱՌՈՒՍԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՏԱՐԱԾՔՈՒՄ ՏԱՐՎԱ  ՑՈՒՐՏ  ԺԱՄԱՆԱԿԱՀԱՏՎԱԾԻ  ՇԱՏ ՈՒԺԵՂ ՔԱՄԻՆ ՓՈՓՈԽՎՈՂ ԿԼԻՄԱՅԻ ՊԱՅՄԱՆՆԵՐՈՒՄ

Հեղինակներ

  • Մարինա Վ․ Լուկշա Բելառուսի պետական համալսարան, Մինսկ, Բելառուս; Հիդրոօդերևութաբանության, ռադիոակտիվ աղտոտվածության վերահսկման և շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի հանրապետական կենտրոն», Մինսկ, Բելառուս https://orcid.org/0000-0002-0462-4625

DOI-:

https://doi.org/10.46991/PYSUC.2025.59.2.371

Բանալի բառեր-:

very strong (squally) wind, repeatability, surface weather conditions, high-altitude aerological conditions, cold season, Belarus, changing climate

Ամփոփում

Հոդվածում վերլուծվում են Բելառուսի Հանրապետության տարածքում ցուրտ սեզոնի ընթացքում շատ ուժեղ (ներառյալ փոթորկային) քամիների դեպքերը՝ փոփոխվող կլիմայի պայմաններում (1989-ից 2022 թթ.): Սահմանվել են շատ ուժեղ (ներառյալ փոթորկային) քամիների նոյեմբերից մարտ ամիսներին կրկնությունը, տարածա-ժամանակային բաշխման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ներկայացվել են փոփոխվող կլիմայի պայմաններում վտանգավոր հիդրոօդերևութաբանական երևույթների զարգացման միտումները։ Բացի օդերևութաբանական կայանների ֆիզիկաաշխարհագրական պայմաններից, որոնք ազդում են ուսումնասիրվող երևույթի տարածա-ժամանակային բաշխման վրա, որոշվել են գետնամերձ շերտի սինօպտիկական և բարձր աերոլոգիական պայմանները, որոնք նպաստում են քամու ուժգնացմանը մինչև շատ ուժեղի։ Ներկայացվում է տարվա ցուրտ ժամանակահատվածում շատ ուժեղ (ներառյալ փոթորկային) քամիների կանխատեսման հիմնական սինօպտիկական առաջարկությունները։

Ներբեռնումներ

Հրատարակվել է

2025-08-25

Թողարկում

Բաժին

Գիտաժողովի նյութեր

Ինչպես մեջբերել

ԲԵԼԱՌՈՒՍԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՏԱՐԱԾՔՈՒՄ ՏԱՐՎԱ  ՑՈՒՐՏ  ԺԱՄԱՆԱԿԱՀԱՏՎԱԾԻ  ՇԱՏ ՈՒԺԵՂ ՔԱՄԻՆ ՓՈՓՈԽՎՈՂ ԿԼԻՄԱՅԻ ՊԱՅՄԱՆՆԵՐՈՒՄ. (2025). ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Երկրաբանական և աշխարհագրական գիտություններ, 59(2 (266), 371-385. https://doi.org/10.46991/PYSUC.2025.59.2.371